Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Mayıs (43)      Nisan (92)      Mart (138)      Şubat (201)

Yönetim Sözleşmesi

Yönetim Sözleşmesi



Sayfa Sayısı
:  
205
Kitap Ölçüleri
:  
21x18 cm
Basım Yılı
:  
1997
ISBN NO
:  
975-376-116-3

0,00 TL

Bu ürün şu anda stoklarımızda yok!
Yazarın diğer ürünlerine gözatmanızı tavsiye ederiz...











GİRİŞ Günümüzde ticarî yaşamın gelişme düzeyi ve uzmanlık alanları¬nın çoğalması karşısında, özellikle ticaret şirketlerinin profesyonel yöne¬tim ve bilgi edinme ihtiyaçlarını kendi bünyeleri içinde karşılamak yeri¬ne, özel tipte sözleşmelerle dışarıdan sağladıkları gözlenmektedir. Özellik¬le uluslararası ticaret ilişkilerinde bu tür sözleşmeler daha yaygındır. Ge¬nellikle gelişmiş ülkelerdeki yönetim sistemleri ve teknoloji bakımından zengin varlığa sahip şirketlerin gelişmekte olan ülkelerdeki şirketlere bu alanlarda yardımcı olduğuna sıkça rastlanmaktadır. Böylece, gelişmiş ülke şirketi gelişmekte olan ülkeye doğrudan yatırımın riskini ve masra¬fını üstlenmeden bu ülkenin imkânlarından yararlanmakta ve bilgisini, deneyimini pazarlamakta; gelişmekte olan ülke şirketi de büyük bir yapılanma değişikliğinin ve uzman istihdam politikasının masraflarına katlanmaksızm, daha ucuza yönetim, bilgi ve teknoloji elde etmektedir ′ İşte bu tür sözleşmelerin en yaygın olanları ve en sık rastlananları, "yönetim (management) sözleşmesi" ve "danışma (consulting) sözleşme-si"dir.2 1 SCHLÜTER, Management und Consulting Vertrâge, Die Vertragstechnik des intemationalen Transfers von Betriebsfuhrungs und Beratungsleistungen, W DE G, Berlin-New York 1987, s. 1,2; BECKER, U.,Vertrâge der Exportwirtschaft, Frankfurt a.M. 1971, s.200 vd.; KREUZER,Know-how Vertrâge im deutschen intemationalen Privatrecht, in FS v. Caemmerer, 1978, s.705,707; BÖHME, Die Besteuerung des Knowhow, München-Berlin, 1967, 12 vd. 2 Managament ve consulting terimleri İngilizce olmakla birlikte, bu sözleşme tipleri (management contract, consulting contract) için uluslararası terimler olarak başka ül¬ kelerde de aynen kullanılmaktadır. Örneğin Alman Hukukunda bu sözleşmeleri ince¬ leyen eserlerde, terimlerin Almanca karşılığı araştuılmaksızm, "management Vertrag" - "consulting Vertrag" olarak (yan İngilizce yan Almanca) adlandınldıklan görülmek¬ tedir ( Bak: MARTİNEK, Modeme Vertragstypen Band II , Franchising Know-how- Vertrâge, Management und Consulting Vertrâge, München 1992; ABELS, Managementvertrâge im Rahmen intemationaler Untemehmenstâtigeit, Bamberg 1987; SCHLÜTER, Management und Consulting Vertrâge; Bazı eski eserlerde "Betriebsführungsvertrag" teıraıinin management Vertrag yerine de kullanıldığına rastlanmakla birlikte, "işletme yönetimi sözleşmesi" olarak çevirebileceğimiz bu söz¬ leşmenin management Vertrag ile benzerlik gösteren başka bir sözleşme olduğu veya management Vertrag′m iktisadî bağlılık (Konzem) amaçlı bir alt türü olduğu gibi a- çıklamalar öğretiye hakimdir: MARTİNEK, s.276, 277; LÖFFLER, Betriebsfîlhrungsvertrâge mit Personenhandelsgesellschaften, NJW 1983, 2920; BGH, ZIP 1982, 578: NJW 1982, 1817. Aynca ilerki açıklamalarımızda bak not 6). Türk Bu sözleşmelerin taşıdıkları özellikler sebebiyle, know-how ve lisans sözleşmeleriyle birlikte, "geniş anlamda know-how sözleşmeleri" üst başlığı akında toplandığı görülmektedir. Ancak, bunların dar anlamda know-how sözleşmesinden ve lisans devri sözleşmesinden önemli bir farkı vardır: Know-how ve lisans verenlerin bu gayrı maddi varlıklardan yarar¬lanmayı tamamen know-how ve lisans alan tarafa devretmelerine ve ara¬dan çekilmelerine karşılık; yönetim ve danışma sözleşmelerinde yönetici ve danışman bu varlıklarım bizzat kendileri kullanarak sadece sonuçla¬rından işletme sahibini veya danışanı yararlandırmaktadır. 3 İşte bu ça¬lışmada, sözkonusu iki sözleşmeden, yönetim sözleşmesi incelenecektir. Hukukunda da "Franchising sözleşmesi", " Factoring sözleşmesi" gibi, bazı sözleşme¬lerin uluslararası kullanılan ingilizce adlarının Türkçe eserlere ( "sözleşmesi" ekiyle) aynen alındığı görülüyorsa da; ben buradaki sözleşmeleri tamamen Türkçe adlandıra¬rak Türkçelerini kullanmayı tercih ettim. Ancak, "management" kelimesinin genel sözlük anlamı olan "yönetim" veya "yöneticilik" kelimelerinin, bu sözleşmenin her "yönetim ve yöneticilik" ilişkisini içermeyen özel tipini yansıtmak bakımından ideal olmadığı da bir gerçektir. Belki bu sözleşmenin, yabancı kelimenin sözlük karşılığım bir yana bırakıp "işletme sözleşmesi" olarak adlandırılması da düşünülebilirdi. Fakat bunun hasılat kirası sözleşmesinin bir tipi olan "işletme kirası" sözleşmesiyle karışma tehlikesi yaratacağı (zira bu sözleşmeye sıklıkla kısaca "işletme sözleşmesi" dendiğine rastlanmaktadır) düşüncesiyle; incelediğim sözleşmenin yönetim sözleşmesi olarak adlandırmasını ben de uygun gördüm (Bu terimi kullanan: AKYOL, Know-How, Management, Joint Venture ve Büyük Çaplı İnşaat Sözleşmeleri, Borçlar Hukuku (Özel Borç ilişkileri), n.Fasikül, İstanbul 1997, s.35 vd.)."Yöneticilik sözleşmesi" te¬rimini ise, yükümlenilen edimi değil de sözleşme taraflımı bu işi meslek olarak yaptığı durumları vurgulaması sebebiyle, uygun bulmadım. Öte yandan, "consulting "′ keli¬mesinin sözlük karşılığı "danışma" değil, tersine (sözleşmenin diğer yanının durumu¬nu ifade eder şekilde),"danışmanlık yapma" , "bir şeyi inceleyip değerlendirme" ol¬masına rağmen; bu edimi içeren sözleşmeyi de daha yaünsye doğrudan bir ifade oldu¬ğu için "danışma sözleşmesi" olarak adlandırdım. 3 SCHLUTER, s. 15; Ayrıca bu farkı belirten mahkeme karan için bak: BFH, BB 1971, 383 vd. 2 İÇİNDEKİLER Önsöz V içindekiler VII Kısaltmalar XII Yararlanılan Kaynaklar XV GİRİŞ BİRİNCİ BOLUM YÖNETİM SÖZLEŞMESİ KA VRAMI, YÖNETİM SÖZLEŞMESİNİN NİTELİĞİ VE ÖZELLİKLERİ I. YÖNETİM SÖZLEŞMESİ KAVRAMI, TARİHSEL GELİŞİMİ VE İŞLEVİ 3 1) Yönetim Sözleşmesi Kavramı 3 2) Tarihsel Gelişme 5 3) Yönetim Sözleşmesinin Yaygınlaşmasının Sebepleri ve İşlevleri 9 II. SÖZLEŞMENİN TARAFLARI 11 1) Yönetici 11 2) İşletme Sahibi 13 a) İşletme Sahibi Kavramı 13 b) Ticarî İşletme Sahibi Gerçek ve Tüzel kişiler 15 aa) İşletme Sahibinin Gerçek Kişi Olması ve Yöneticinin Ticarî Mümessil Olarak Tayini 15 bb) İşletme Sahibinin Adi ortaklık veya Donatma İştiraki Olması 17 cç) İşletme Sahibinin Dernek, Vakıf veya Kooperatif Olması 18 dd) İşletme Sahibinin Kollektif, Komandit veya Limited Şirket Olması 18 ee) İşletme Sahibinin Anonim Şirket Olması 20 Vü fî) İşletme Sahibi Tüzel Kişinin Organ Fonksiyonunun Yöneticiye Nakledileme- mesi ve Yönetim Dışı Amaçlarla Yapılan Yönetim Sözleşmeleri 25 c) Kat Maliklerinin Dışarıdan Yönetici İle Yapacaktan Yönetim Sözleşmesi 28 m. YÖNETİM SÖZLEŞMESİNİN GÖRÜNÜM BİÇİMLERİ 1) İşletme Türleri ve Yüklenilen Edim Bakımından Yönetim Sözleşmeleri 29 2) Tipik ve Atipik Yönetim Sözleşmeleri 32 3) Uluslararası Yönetim Sözleşmeleri 34 V. YÖNETİM SÖZLEŞMESİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ VE BENZER SÖZLEŞMELERLE KARŞILAŞTIRILMASI 37 1) Yönetim Sözleşmesinin Hukuki Niteliği ve Uygulanacak Kurallar 37 2) Diğer İşgörme Sözleşmeleriyle Karşılaştırılması 40 a) Hizmet Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 40 b) Eser Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 42 c) Hasılat Kirası ve Yönetim Sözleşmesi 46 d) Vekâlet Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 48 e) Ortaklık Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 52 f) Lisans Sözleşmesi, Know How Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 55 g) Franchise Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 56 h) Danışma Sözleşmesi ve Yönetim Sözleşmesi 57 VL REKABET HUKUKU BAKIMINDAN YÖNETİM SÖZLEŞMESİ 57 İKİNCİ BÖLÜM YÖNETİM SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN BORÇLAR 29 I. GENEL OLARAK 65 H. YÖNETİCİNİN BORÇLARI 65 VIII 1) Hazırlık Borçlan 65 a) Hazırlık Borçlarının Niteliği ve Özellikleri 65 b) Başlıca Hazırlık Borçlan 67 aa) Hazırlık İşlerine Nezaret Etme ve Denetleme Borcu 67 bb) Hazırlık İşlerini Bizzat Yapma veya Yapımasını Sağlama Borcu 67 cc) Hazırlık İşleri İçin İşletme Sahibini Temsilen Davranma Borcu 68 dd) Yönetim Öncesi Eğitim Borcu 69 2) Yönetim Borcu 70 a) Yönetim Borcunun Konusu 70 aa) Faaliyetin kapsamı 70 bb) Yan Fonksiyonların Üstlenilmesi 72 b) Yöneticinin Yönetim Borcunu İfası Sırasında İşletme Sahibinin Talimatlanyla Bağlı Olmaması 73 c) Personel Politikası 75 aa) Merkez personeli (Home Stafl) ve İşletme Yeri Personeli (Field Staff) Ayırımı 75 bb) Yöneticinin Görevlendireceği Elemanların Belirlenmesi 78 d) Tarafların İş Hukuku Bakımından Durumu 80 aa) Yöneticinin Elemanlan Bakımından 80 bb) İşletme Sahibinin Elemanlan Bakımından 82 aaa) Yöneticinin İşveren Vekili Olması 83 bbb) Yöneticinin Ödünç İşçi Kullanması 85 3) Yönetsel Know How (Soft Technology) Sağlama Borcu 88 4) Eğitim Borcu 90 a) Eğitim Borcunun Özelliği 90 b) Eğitilecek Personel 91 c) Eğitimin Gerçekleşmesi 93 aa) Eğitimin Kapsamı 93 bb) Eğitimin Tarzı 95 d) Yöneticinin Eğitim Borcundan Sorumluluğunun Kapsamı 96 e) Eğitim Borcunun İfası İle Yönetim Borcunun İfası Arasında Çıkan Sorunlar 96 5) Sadakat Yükümünden Doğan Borçlar 97 a) Rekabet Etmeme Borcu 98 b) Sır Saklama Borcu 100 6) Uygulamada Rastlanan Diğer Bazı Yan Borçlar 101 a) Yerli Kaynaklan Kullanma Borcu 101 IX b) Finansman Sağlama ve Diğer Destek Edimlerinde Bulunma Borçlan 102 c) Aydınlatma-Bilgilendirme Borcu 103 7) Yöneticinin Borçlarım İfada Göstermesi Gereken Özenin Ölçüsü ve İfa Yardımcılarından Sorumluluğu 104 a) Yöneticinin Göstermesi Gereken Özenin Ölçüsü 104 b) Yöneticinin İfa Yardımcılarından Sorumluluğu 106 m. İŞLETME SAHİBİNİN BORÇLARI • 107 1) Ücret Borcu . 107 a) Ücretin Belirlenmesinde Etkili Olan Unsurlar 107 b) Asıl Ücretin Belirlenmesi 108 aa) Sabit Ücret Yöntemi 108 bb) Başarıya Bağlı Ücret Yöntemi 111 cc) Karma Yöntemler 114 c) Bazı Edimler İçin Ayrı Ücret Tayini 115 aa) Genel Olarak Ayrı Ücret Saptanan Durumlar 115 bb) Hazırlık Aşamasına İlişkin Ayrı Ücret 115 cc) Özel Ücretin Konusu ve Amacı 116 d) Ücretin Ödenme Tarzı 117 aa) Ödeme Zamanı 117 bb) Ödenecek Tutarın Güvenceye Alınması 118 2) Yan borçlar 119 a) Yöneticinin Bazı Masraflarını Karşılama ve Onu Bazı Borçlardan Kurtarma Borcu 119 aa) Masrafları Karşılama Borcu 119 bb) Borçtan Kurtarma Borcu ve Üçüncü Kişiden Olan Alacağın Kanunî İntikali 121 b) Yöneticinin İş Görmesi İçin Gerekli Şartlan Hazırlama Borcu 123 aa) Barınma, Ulaşım ve Çalışma imkânlarım Sağlama Borcu 123 bb) Yardımcı Olma, Bilgilendirme, Organizasyonu Sağlama Gibi Özel Yan Borçlar 123 cc) Gerekli Şartlan Hazırlamanın İşletme Sahibi İçin "Gerekli Davranış" X (obliegenheit) veya "Borç" Olması 126 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM YÖNETİM SÖZLEŞMESİNİN SÜRESİ VE SONA ERMESİ I. SÖZLEŞMENİN SÜRESİ 127 1) Süre Belirlemenin Önemi ve Süre Belirlenmeyen Sözleşmelerde Durum 127 2) Belli Zamana Bağlanmış Sözleşme Süresi 128 3) Amaçlanan Başarıya ve Özellikle Eğitimin Tamamlanmasına Bağlanmış Sözleşme Süresi 130 II. SÖZLEŞMENİN SÜRENİN DOLMASI DIŞINDA SONA ERMESİ 132 1) Sözleşmenin imkânsızlık Sebebiyle Sona Ermesi 133 2) Sözleşmenin Ölüm, Ehliyet Kaybı ve İflas Sebebiyle Sona Ermesi 138 3) Sözleşmenin Fesih Sebebiyle Sona Ermesi • 141 a) Yönetim Sözleşmesinde Kural olarak Sözleşmenin Feshinin İstisnaen Sözleşmeden Dönmenin Mümkün Olması 141 b) Olağan Fesih 143 c) Haklı Sebeple Fesih 146 aa) Karşı Tarafın Borca Aykırı Davranışı Sebebiyle Fesih 147 bb) Öngörülmeyen İfa Güçlüğü Sebebiyle Fesih 151 cc) Sözleşmede Öngörülen İfa Güçlükleri Sebebiyle Fesih 157 d) İşletme Sahibinin Tazminat Karşılığı Fesih Hakkı 158 4) Sözleşmenin Bozucu Şartın Gerçekleşmesi Sebebiyle Sona Ermesi 167 UI. SONA ERMENİN SONUÇLARI 169 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM ÖRNEK YÖNETİM SÖZLEŞMESİ I. GENEL BİLGİ 173 II. TÜRKÇE METİN 173 III. İNGİLİZCE METİN 190 XI