Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Mayıs (59)      Nisan (92)      Mart (138)      Şubat (201)

Türk Hukukunda Tehlike Sorumluluklarının Genel Kural İle Düzenlenmesi Sorunu

Türk Hukukunda Tehlike Sorumluluklarının Genel Kural İle Düzenlenmesi Sorunu



Sayfa Sayısı
:  
134
Kitap Ölçüleri
:  
21x18 cm
Basım Yılı
:  
2005

25,00 TL











2. BASKIYA ÖNSÖZ "Türk Hukukunda Tehlike Sorumluluklarının Genel Kural İle Düzenlen¬mesi Sorunu" adlı bu Çalışma doçentlik başvurumda özgün ana çalışma ola¬rak sunduğum iki eserden birisini oluşturmaktadır. Bu Eser Prof.Dr.Fikret EREN, Prof. Dr. İbrahim KAPLAN, Prof.Dr. Cevdet YAVUZ, Prof.Dr. Ha¬san ERMAN ve Prof.Dr. Kudret ERTAŞ′in oluşturduğu Bilim Jürisi tarafın¬dan oybirliği ile özgün ve başarılı bir çalışma olarak nitelendirilmiştir. Çalışmamızın Türk Hukuk doktrin ve uygulamasına katkı sağlayacağına inanıyoruz. Özellikle Borçlar Kanunumuzun Akit Dışı Sorumluluk Sistemin¬de yapılması beklenen köklü değişiklikler açısından mukayeseli hukukla il¬gili bu araştırmanın, başta Kanun Koyucumuz, yeni Türk Borçlar Kanunu¬nun hazırlanmasında görev alacak bütün ilgililer tarafından göz önünde tu¬tulması en büyük temennimizdir. Bu çalışmada Tehlike sorumluluklarının düzenlenmesi bakımından Kara Avrupası ülkelerindeki hâkim düzenleme bi¬çimi olan kazuistik sistem karşısında iki model üzerinde ayrıntılı olarak du¬rulmuştur. Bunlardan birisi tehlike potansiyeli yüksek bütün faaliyetler ve iş¬letmelerden doğan zararlara karşı potansiyel mağdurların haklannı, genel bir tehlike sorumluluğu kuralı ile düzenleyerek koruma esasıdır. Bu model ba¬kımından olması gereken hukukun ileri sürdüğü genel tehlike kuralı önerileri ile birlikte; Fransız Hukukunda, Fr.MK.m.1384 f.I hükmünün teşmili sure¬tiyle Fransız Yargıtay′ının öncülüğünde mahkeme içtihatlarının bir eseri ola¬rak ortaya konulan ve tehlike potansiyeli yüksek bütün faaliyet ve işletmele¬re uygulanabilen genel bir tehlike kuralı, ilgi çekici bir model kabul edilerek incelenmiştir. İkincisi ise, belli tipteki özel tehlike sorumluluğu hükümleri¬nin yüksek tehlike potansiyeli taşıyan fakat kanunla düzenlenmemiş bulunan benzer faaliyet ve işletmelere kıyas yoluyla uygulanmasını mümkün kılan Avusturya modelidir. Avusturya Hukuku uygulamasında ortaya konulan bu sistemin, tehlike potansiyeli yüksek faaliyet ve işletmeler bakımından, kıya¬sa elverişli daha geniş kapsamlı tehlike sorumluluğu olguları tesbit edilmek suretiyle düzenlenmesi hususundaki dikkat çekici öneriler üzerinde de du¬rulmuştur. Tehlike Sorumluluklarının Genel Kural İle Düzenlenmesi Sorunu Çalış¬mamız, tali olarak Fransız Yargıtay′ı ile Avusturya Yüksek Mahkemesinin içtihat yoluyla hukuk sistemini modern yaşamın ihtiyaç ve beklentilerine ce¬vap verecek nitelikte geliştirme çabalarının olumlu değerlendirilmesi yoluyla uygulamaya bir katkı getirmek çabası hariç tutulacak olursa, büyük oranda olması gereken hukuk bakımından yapılmış bir çalışmadır. Kusur sorumlulu¬ğu ilkesine dayanan ve sebep sorumluluklarını bu arada tehlike sorumlulu¬ğunu kanunla düzenlenmiş belli durumlarla sınırlayan ve bu hususta kıyas yoluyla teşmil edilerek uygulamaya cevaz vermeyen Akit dışı Sorumluluk Sistemimizde bir değişiklik gerçekleşmediği, esasa, öze ilişkin bir gelişme de olmadığı cihetle; Çalışmamızda nazari yönden bir genişletme ihtiyacı da söz konusu olmamıştır. Bu bakımdan Eserde ortaya konan görüşlerin ve değer¬lendirmelerin geçerliliği devam etmektedir. Bu sebeple doçentlik çalışması olarak hazırlanmış bu eserde, belli kaynakların yeni baskılarının bibliyograf¬yada belli edilmesi dışında, esas ve kapsam bakımından herhangi bir değişik¬lik yapılmamıştır. Çalışmanın konu seçiminden başlayarak araştırmanın tamamlanmasına kadar her safhasında derin sabrı ve engin hukuk bilgisiyle bana yardımcı olan, özellikle yeni Almanca kaynaklarının temininde yardımlarını esirge¬meyen, değerli bilim adamı Prof. Dr. Fahrettin ARAL′a, yine özellikle yeni yabancı literatürü sağlamamda bana samimi ve dostane destek veren genç meslektaşım Doç. Dr. Veysel BAŞPINAR′a en kalbi şükranlarımı sunarım. Çalışmanın yeni baskıya hazırlanmasında yoğun emeği geçen Fakülte¬mizin değerli elemanı A.Latif SEÇER ile Fakültemiz Bilgi İşlem Ünitesinin çalışkan elemanı Gürbüz BIYIKLI′ya derinden teşekkürü bir borç bilirim. Ayrıca çalışmalarımı büyük sabır ve özveriyle destekleyen kıymetli Eşim Tülin′e de minnettarım. Ve nihayet Eserin basılması hususunda desteklerini esirgemeyen Yetkin Basım Yayım ve Dağıtım A.Ş. nin sahipleri, her birisi candan bilim dostu, Sayın Muharrem BAŞER ile Sayın Yusuf Ziya GÜLKÖK′e gösterdikleri ilgi ve dostluk sebebiyle en derin şükranlarımı sunarım. Erzurum Şubat 2005 Doç. Dr. Mustafa TİFTİK GİRİŞ Borçlar Kanunu′muzun ortaya çıkmış temel bir eksikliği, şiddet¬lendirilmiş sebep sorumluluğu olarak da ifade edilen tehlike sorumlu¬luğuna yer vermemiş olmasıdır. Bunun yanında, Ülkemizde İsviç¬re′den farklı olarak, demiryolu, elektrik yüksek gerilim hatları, nükle¬er enerjiyle çalışan tesisleri, gaz veya sıvı yakıtları boru ile taşıma te¬sisleri işletenlerin; patlayıcı maddeler üreten, kullanan veya muhafaza eden işletmelerin tabi olacağı tehlike sorumlulukları hakkında özel kanuni düzenlemeler de yapılmamıştır. Kusur sorumluluğunu genel il¬ke olarak düzenleyip sebep sorumluluklarına istisnalar mahiyetinde yer veren Türk Borçlar Kanunu sistemi, son elli yılın çok hızlı tekno¬lojik gelişmeleri karşısında sorumluluk hukuku hükümleri bakımından artık yetersiz kalmaktadır. Gerçi kusur sorumluluğunun, kusurlu hare¬ketiyle zarar verenin onu tazminle yükümlü olduğu asıl hükmü, adalet ve hakkaniyete uygundur. Bu suretle kişileri hareketlerinde daha dik¬katli ve tedbirli olmaya teşvik etmenin, hukuk politikası bakımından isabetli olduğu tartışılmaz. Ancak toplum hayatının vazgeçilmez un¬surları olan teknik yenilikler ve teknolojik gelişmeler karşısında; so¬rumluluk hukukunun amacına uygun biçimde, belli ekonomik faaliyet¬lere bağlı olarak meydana gelen zararı, zarar veren ile zarar gören ara¬sında paylaştırmak için tehlike sorumluluğu öngörmek bir zaruret ola¬rak ortaya çıkmıştır1. Bir sorumluluk düzenlemesinin yerindeliğinin incelenmesinde, hem zarar gören, hem de zarar veren gözönünde tutulmalıdır. Hatta sorurrilulük^nüKuKunha öncĞıefı xaı at -^«st^K^V-sss^îts*. «üJeKse^söss., -a*eoie. zarar gören ön plâna alınmaktadır; böylece modern sorumluluk huku¬ku, sorumlu tutmaktan çok zararı telafi etmek amacını taşımaktadır2. Büyük zarar tehlikesi taşıyan faaliyet işletme veya tesisata sahip ol¬mak; zararı yüklemek için, kusur gibi ahlâki kınamadan daha uygun bir "isnat sebebi" kabul edilmektedir3. Belirsizliği sebebiyle, tehlike kavramının (Gefahrbegriff), objektif ölçüsünü ortaya koyabilmek için 1 STRİCKLER, 96; ayrıca bkz. STARK, Weitere, 376-377. 2 Bkz.OFTİNGER, I, 37-38; DEUTSCH, Unerlaubte, 175-176; STARK, Weitere, 371; EREN II, 24-27; HONSELL, 15-16. 3 TANDOĞAN, Sözleşme dışı sorumluluk, 13. fazla çaba göstermeye gerek olduğu açıktır. Ancak sorumluluk huku¬ku alanında, meydana gelen zararlardan dolayı sorumluluk isnadı için klasik haksız fiil hukuku anlayışında ileri bir adıma ihtiyaç vardır. Zi¬ra artık modern hukuk anlayışı, zararın telafisinde kollektif çözümlere geçmek eğilimini gösteriyor4. Bu itibarla tehlike sorumluluğunu, so¬rumluluk hukukunda istisnai kurallar olarak değil, fakat kusur sorum¬luluğuna denk işleve sahip, eşit ağırlıkta bir sorumluluk ilkesi olarak düzenlemek daha isabetli olacaktır. Tehlike sorumluluklarının ağırlık noktasını teknolojiden doğan tehlikeler teşkil ediyor: Yüksek sür′at (motorlu kara taşıtları, trenler, uçaklar), yüksek enerji kaynakları, hem onların kullanmaya yönelik sevkiyat ve idareleri (atom reaktörü, yük¬sek gerilimli elektrik hatları, doğal gaz işletmeciliği), radyoaktif mad¬delerin muhafazası ve kullanımı... gibi normalin çok üstünde tehlike taşıyan faaliyet ve işletmelerin meydana getirdikleri zararların telafisi için genel bir tehlike sorumluluğu kuralına şiddetle ihtiyaç vardır3. Genel tehlike sorumluluğu kuralına, sırf ekonomik faaliyetleri ko¬ruma gerekçesiyle ve hukuki güvenlik ilkesine olumsuz etkisi olacağı iddasıyla karşı çıkılması, artık fazla ikna edici bulunmamaktadır. Teh¬like sorumluluğunun ancak kanun koyucu eliyle açıkça düzenlenmesi gerektiği anlayışı, yazılı olmayan pozitivizm içinde bir "tabu" haline gelmiş gözüküyor. Burada, 19 ncu yüzyıl liberalizminden kaynakla¬nan hatalı bir gelişmenin yürürlükte kalmasına bir karşı koyma ve ge¬nel bir tehlike sorumluluğuna doğru kanuni düzenleme ihtiyacını yeri¬ne getirme çabası söz konusudur6. Sorumluluk hukuku teknolojik ve sosyal gelişmelere uygun hale getirilmelidir; aksi takdirde süratle çöker. Sorumluluk hukukunda; ye¬ni teknolojik gelişmelere bağlı olarak bir yandan kusur kavramı objek¬tif bir anlam kazanırken; diğer taraftan tehlike sorumluluğu esasının uygulama alanı ve kapsamı genişletilmiş, bir takım yeni tehlike so¬rumluluğu halleri kabul edilmiştir. Ancak İsviçre Hukukunda tehlike sorumluluklarına ilişkin kazuistik düzenlemenin reforma ihtiyacı ol¬duğu kabul edilmektedir; teknojik gelişmelere paralel olarak, tehlike sorumluluklarının genişletilmesine ihtiyaç vardır. Bunu sağlamak için 4 ROTHER, 252; OFTİNGER, Der Soziale Gedanke im Schadenersatzrecht, 237 vd.; Ayrıca bkz. SEROZAN, R., Tazminat Hukukunda Yeni Eğilimler, 175. 5 DEUTSCH, Haftung, 30. 6 STRİCKLER, 97. de ya tehlike sorumluluklarının genel bir sebebe dayandırılması ya da kıyası mümkün kılacak genel bir tehlike olgusu öngörülmesi gerek¬mektedir7. Borçlar Kanunumuzda yardımcı kişi istihdam edenler ile hayvan tutucuları için özel olacak sebep sorumlulukları öngörülmüştür. Sabit yapı eserleri için ise, yapımındaki bozukluk veya bakımındaki eksikli¬ğe bağlı olarak kurtuluş delili getirme imkânı olmayan bir olağan se¬bep sorumluluğu öngörülmüştür. Teknik araç ve gereçler de dahil di¬ğer yapı eserleri için ise "Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun" ile yine mamulün "ayıplı" olmasına bağlı olarak olağan sebep sorumlulu¬ğu düzenlenmiştir. Oysa yüksek tehlike taşıyan tesis, faaliyet ve işlet¬melerin potansiyel mağdurlarına hakkaniyete uygun bir hukukî hima¬ye sağlamak için genel bir sebep sorumluluğu öngörülmesine daha fazla ihtiyaç vardır. Çoğunlukla olağan sebep sorumluluğu türünde bir kusursuz so¬rumluluğa tabi tutulan, bunun yanında tehlike sorumluluğu çerçeve¬sinde düzenlenmesi de savunulan ve Hukukumuzda ayrı bir özel ka¬nunla kusursuz sorumluluk mahiyetinde düzenlenen imalatçının so¬rumluluğu konusunun bu arada incelenmesi gereklidir. Tehlike sorumluluklarının genel kural ile düzenlenmesi sorununun çözümü için, tehlike sorumluluğu kavramının açıklığa kavuşturulması gerekir. Bütün özel tehlikeli olguları içine alacak kapsamlı bir tehlike sorumluluğu, ancak doğru tanımlanmış bir tehlike kavramı ile düzen¬lenebilir. Bu çalışmada, Türk hukuku doktrininde, şimdiye kadar monogra-fik bir çalışma olarak ele alınmamış bir konu, "Türk Hukukunda Teh¬like Sorumluluklarının Genel Kural ile Düzenlenmesi Sorunu" ince¬lenmeye çalışılmıştır. Bu konuyu tercih etmekteki amacımız; ileri tek¬noloji ve endüstri ürünlerini hızla almaya başlayan ve gittikçe endüstri toplumu özellikleri gösteren toplumumuz için, kanun koyucumuzun gelişmiş ülkelerde gerçekleştirilmiş olan özel tehlike sorumluluğu dü¬zenlemelerini mevzuatımıza yansıtmakta göstermiş olduğu ihmal ve gecikmeyi hızla telafi edebilecek bir düzenleme yapılması için müte¬vazı bir teklif girişiminde bulunmaktır. DEUTSCH, Unerlaubte, 175-176 20 Giriş "Türk Hukukunda Tehlike Sorumluluklarının Genel Kural ile Dü¬zenlenmesi Sorunu" adlı çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmamızın birinci bölümünde, araştırmanın temelini oluşturan tehlike sorumluluğu kavramı, genel olarak ele alınmıştır. İkinci bölümde, tehlike sorumluluğuyla yakından ilişkili bulunan istihdam edenin sorumluluğu, yapı eseri sahibinin sorumluluğu ve i-malatçınm sorumluluğu konuları; tehlike sorumluluğu ile temas ettiği tartışmalı hususlar bakımından ele alınmıştır. Üçüncü bölümde, karşılaştırmalı hukukta tehlike sorumluluğunun genel kuralda düzenlenmesi ile ilgili doktrin, görüş ve teklifler ayrıntı¬lı incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde ise tehlike sorumluluğunun genel kural içinde düzenlenmesiyle ilgili tehlike ve tehlikelilik kavramları, bu kavramla¬rın oluşturulmasında esas alman ölçüler, genel kural düzenlemesi kar¬şısında özel sorumluluk kanunlarının durumu; tehlike sorumlulukla¬rında tazminat sorumluluğunun sınırlanması ve sorumluluk sigortası konuları, karşılaştırmalı hukuk doktrininde, olması gereken hukuk açı¬sından ayrıntılı olarak incelenmiş ve Çalışmanın sonunda da bir tehli¬ke genel kuralı taslağına yer verilmiştir. Çalışmamızda esas itibariyle Türk-İsviçre Hukuk doktrini göz-önünde tutulmuştur. Bununla birlikte, tehlike sorumluluğu düzenleme¬lerinin kazuistik yöntemle gerçekleştirildiği Alman ve Avusturya hu¬kuklarının düzenlemeleri ile doktrini de incelenmiştir. İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM TEHLİKE SORUMLULUĞU KAVRAMI Sayfa No GİRİŞ 17 § 1. TANIM VE KAVRAM 21 § 2. TEHLİKE SORUMLULUĞU DÜŞÜNCESİNİN GELİŞMESİNE YOL AÇAN SEBEPLER 24 I. Kusur İlkesinin Yetersizliği ve Sebebiyet İlkesinin Gelişmesine Yol Açan Sebepler 24 II. Teknik Gelişmeler ve Ona Bağlı Olarak Tehlike Kaynaklarının Artması 25 III. Kusuru İspat Güçlüğü 26 IV. Sorumluluk Hukukundaki Sosyal Düşünce 27 § 3. TEHLİKE SORUMLULUĞUNUN DAYANDIRILDIĞI DÜŞÜNCELER 28 I. Sebebiyet Düşüncesi ve Tehlike Kavramı 28 II. Menfaat ve Fayda Sağlamaya Bağlanan Sorumluluk 29 III. Hâkimiyet Düşüncesi 30 § 4. TEHLİKE SORUMLULUĞUNUN UNSURLARI 30 I. Genel Olarak 30 II. Kanunla Sorumluluk Bağlanmış Bir Tehlikeli Olgu′nun Bulunması 31 III. Tehlike Sorumluluğu Bağlanan Olguya Özgü Tipik Tehlikenin Gerçekleşmesi 34 IV. Tehlike Sorumluluğu Bağlanan Olgudaki Tipik Tehlikenin Gerçekleşmesiyle Zarar Arasında Uygun İlliyet Bağının Bulunması 35 A. Mücbir Sebep 36 B. Zarar Görenin Ağır Kusuru 37 C. Üçüncü Kişinin Ağır Kusuru 39 IV. Tehlike Sorumluluğunun Zaruri Olmayan Unsurları 41 A. Tehlike Sorumluluğu ve Hukuka Aykırılık 41 B. Tehlike Sorumluluğu ve Kusur 43 12 içindekiler İKİNCİ BÖLÜM TEHLİKE SORUMLULUĞUNUN BENZER SORUMLULUKLARLA İLİŞKİSİ VE BUNLARDAN AYRILDIĞI YÖNLER § 5. YAPI ESERİ SAHİBİNİN SORUMLULUĞUNDAN AYRILMASI 47 I. Genel Olarak 47 II. Yapı Eseri Kavramı Bakımından 48 § 6. İMALATÇININ SORUMLULUĞUNDAN AYRILMASI 50 I. Genel Olarak 50 II. 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanundan Önceki Duruma Göre İmalatçının Sorumluluğuna Pozitif Hukuk Çerçevesinde Akit Dışı Kusursuz Sorumluluğa İlişkin Çözümler ....51 A. BK.m.55 Çerçevesinde Çözüm 51 B. BK.m.58 Çerçevesinde Çözüm 52 III. 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKK)′a Göre İmalatçının Sorumluluğu... ....54 1. Sorumluluk türü ......54 2. Sorumluluk ölçüsü.... ....55 3. Sorumlu tutulacak kişiler 55 4. Malın ayıplı olması ...56 5. Tazminat için azami bir miktar sınırının öngörülmemiş olması...............56 IV. İmalatçının Sorumluluğu Meselesinin De Lege Ferenda (Olması Lazım Gelen Hukuk) Açısından Kusursuz Sorumluluk Çerçevesinde Düzenlenmesi.. .....57 1. Fabrikasyon hataları 57 2. Yapı (konstrüksiyon) hataları 58 3. Gelişim hataları (gelişim ayıpları)........................ ....58 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM DOKTRİNDE TEHLİKE SORUMLULUĞU HALLERİNİN DÜZENLENMESİ SORUNU VE UYGULAMADA ORTAYA ÇIKAN GELİŞMELER § 7. GENEL OLARAK ......61 § 8. TEHLİKE SORUMLULUKLARININ ÖZEL KANUNLARLA (KAZUİSTİK) DÜZENLENMESİ 64 I. Kazuistik Düzenlemenin Fayda ve Sakıncaları............. 64 A. Faydaları 64 1. Hukuki güvenlik açısından kazuistik düzenlemenin faydası..... 64 içindekiler 13 2. Ekonomik bakımdan taşınabilirlik 65 3. Girişim (iş) serbestisinin korunması 66 B. Kazuistik Düzenlemenin Sakıncaları 67 1. Tehlike sorumluluklarındaki sistemsizlik 67 2. Kanun koyucunun keyfi hareket etmesi 67 II. Özel Tehlike Kurallarının Kıyas Yoluyla Uygulanması 69 III. Kazuistik Düzenlemenin Sorumluluk Hukukunun Amacı Açısından Değerlendirilmesi 70 § 7. TEHLİKE SORUMLULUĞUNUN GENEL KURAL İLE DÜZENLENMESİ 71 I. Bir Tehlike Genel Kuralının Gerekliliği Hakkındaki Doktrin 71 II. Tehlike Sorumluluklarında Birlikteliği ve Yeknesaklığı Sağlamak için Ortaya Atılmış Sistem Teklifleri 74 A. Kazuistik Düzenleme ile Konulmuş Kuralların Kıyas Yoluyla Uygulanması 74 1. Genel Olarak 74 2. Avusturya Hukuku Uygulama Modeli 75 B. Fransız Hukukunda Genel Tehlike Kuralı (Fransız Hukuku Uygulama Modeli) ...79 C. Türk Hukuk Uygulamasında Tehlike Sorumluluğu Yönünde Gelişmeler ve Yargıtay′ın "İşverenin Hukuki Sorumluluğu" Çerçevesinde Kusursuz Sorumluluk Görüşü... 80 III. Karşılaştırmalı Hukukta Genel Tehlike Kuralı Lehinde Doktrin ve Teklifler 87 IV. Enerji Kavramına Dayalı Genel Tehlike Sorumluluğu Görüşü 93 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM OLMASI GEREKEN HUKUK (DE LEGE FERENDA) AÇISINDAN TEHLİKE SORUMLULUKLARININ GENEL KURALDA DÜZENLENMESİ § 9. GENEL TEHLİKE SORUMLULUĞU DÜŞÜNCESİNİ KUVVETLENDİREN SEBEPLER 97 I. Özel Tehlike Sorumluluğu Düzenlemelerinin Yetersizliği ile Genel Tehlike Kuralına Yöneltilen Eleştirilerin Gelişmeler Karşısında Zayıflaması 97 A. Özel Tehlike Sorumluluklarının Yetersizliği 97 II. Sorumluluk Hukukunun Amaçları İle Hukuki Eşitlik İlkesi Açısından Genel Tehlike Kuralına Geçiş İhtiyacının Artması 101 A. Genel Olarak 101 B. Sorumluluk Hukukunun Amaçları ve Genel Tehlike Kuralı 102 14 içindekiler C. Özel Tehlike Sorumluluklarının Bu Açıdan Değerlendirilmesi 103 III. Diğer Sebepler .105 § 10. TEHLİKE SORUMLULUĞUNUN ÖZEL TEHLİKE KAVRAMINA GÖRE FORMÜLE EDİLMESİ. ...108 I. Genel Olarak ..108 II. Özel Tehlike Ölçüsü 110 III. Tehlike Genel Kuralı İle Yapılacak Düzenleme Karşısında Diğer Özel Kanunların Durumu 114 § 11. TEHLİKE SORUMLULUĞU VE SORUMLULUK SİGORTASI... 115 I. Genel Olarak 115 II. Tehlike Sorumluluğunda Sorumluluk Üst Sınırı Öngörülmesi Sorunu 117 III. Tehlike Sorumluluğu Genel Kuralı Karşısında Sorumluluk Üst Sınırının Belirlenmesinde Yöntem ....118 KANUN TASLAĞI 121 SONUÇ..... 123 BİBLİYOGRAFYA..... 127 Yazarın Yaşamı ve Yayınlanmış Eserleri 133