Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Nisan (36)      Mart (138)      Şubat (201)      Ocak (190)

Sermaye Piyasasında Vergilendirme

Sermaye Piyasasında Vergilendirme



Sayfa Sayısı
:  
147
Kitap Ölçüleri
:  
21x18 cm
Basım Yılı
:  
2002
ISBN NO
:  
975-7852-96-1

0,00 TL

Bu ürün şu anda stoklarımızda yok!
Yazarın diğer ürünlerine gözatmanızı tavsiye ederiz...











SELAMI ŞENGUL, 1953 yılında Ankara′da doğdu 1974′de A.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi′ni bitiren Şengiil, Maliye Bakanlığı′nda Hesap Uzmanı, Sermaye Piyasası Kurulu′nda Baş Denetçi olarak çalıştı. Hacettepe Üniversitesi ve Ziraat Bankası Bankacılık Okulu ve çeşitli özel ve kamu kurumlarında vergi, bankacılık, muhasebe ve sermaye piyasası konularında dersler verdi. ABD′da University of Pennsylvania Wharton School ve Londra′da sermaye piyasası, borsa ve denetim konularında eğitim gördü. Yeni Yüzyıl Gazetesi′nde köşe yazarlığı yaptı. Vergi, sermaye piyasası, kamu maliyesi ve mali piyasalar konularında 100′ün üzerinde makalesi bulunan Selami Şengül halen Yeminli Mali Müşavirlik yapmaktadır. 1 GİRİŞ Sermaye piyasasında vergilendirme sermaye piyasası işlemleri ile bu işlemler sonucunda ortaya çıkan kazancın vergilendirilmesini kapsar. Doğal olarak, vergilendirme, konu olarak işlem ve işlemin türünün belirlediği kazanç ve işlemin tarafları yönünden farklılık arzeder. Hemen belirtmek gerekir ki, mevcut vergi sistemimizde, özel olarak sermaye piyasasının vergilendirilmesini öngören yasal düzenleme söz konusu değildir. Sermaye piyasasında vergilendirme, işlemin konusu, işlemin tarafı ve işlemden doğan kazanç türü esasında farklı vergi kanunlarında düzenlenmiştir. Konu, vergilendirme ve özel olarak da sermaye piyasasının vergilendirilmesi olunca, temel vergi kavramlarının tanımlanması ileride yapılacak açıklamaların daha kolay anlaşılması için gerekli olmaktadır. Bu farklı eğitimlerden gelen okuyucuların temel kavramlar düzeyinde eşit bilgilenmesi için de şart olmaktadır. Bu nedenle, bu çalışmanın ilk bölümü temel vergi kavramlarını açıklanmasına ayrılmıştır. Mevcut gelir -ve kurumlar- vergisi sisteminin 1949 yılında kanunlaşıp, 1950′de yürürlüğe giren gelir vergisi yasasına temel yapı itibariyle istinat etmesi -kimi değişiklik ve ilgalara rağmen - doğal olarak, özel olarak sermaye piyasası kavramlarını içermemesi sonucunu vermektedir. Gelir vergisi sisteminin 1950′li yılların iktisadi yapısını yansıtmasının bir sonucu olarak, örneğin, iktisadi faaliyetlerin ağırlıklı olduğu tarım kesiminin vergilendirilmesine ilişkin mevcut gelir vergisi yasasında sekiz madde varken, sermaye piyasasına yönelik, menkul sermaye iradına ilişkin beş madde bulunmaktadır. Bunun ortaya koyduğu sonuç, kimi sermaye piyasası kavramlarının bire bir vergi yasalarında geçen sermaye piyasası kavramları ile örtüşmediğidir.Bu nedenle, sermaye piyasası kavramları ile vergi kanunlarında geçen kavramların paralelliğinin kurulması önem taşımaktadır. Sermaye piyasasında var olan kimi işlemler, örneğin, vadeli işlem piyasaları kapsamında future, forvvard, option ve benzer diğer sözleşmelerin yapılmasına rağmen, vergilendirilmesine ilişkin hükümler henüz mevcut olmadığından, bu yönde herhangi bir açıklama yapılamayacağı doğaldır. Sermaye piyasası, yatırımcı, ihraçcı, sermaye piyasası kurumları ve sermaye piyasası araçlarından oluşur. Vergilendirme de, sermaye piyasası unsurları ve bu unsurların yaptıkları işlemleri kapsayacaktır. Bu çalışmanın sistematiğini de, bu çerçevede, vergi hukukunun temel kavramları, sermaye piyasası ile ilişkisi ve sermaye piyasasını oluşturan unsurların ve işlemlerin vergilendirilmesini inceleyen bölümler oluşturmaktadır. İÇİNDEKİLER SERMAYE PİYASASINDA VERGİLENDİRME GİRİŞ 1 BÖLÜM 1 VERGİLENDİRMEDE TEMEL KAVRAMLAR 1 VERGİ 5 2 MÜKELLEF - TAM MÜKELLEF - DAR MÜKELLEF 5 3 VERGÎ SORUMLUSU- VERGİ KESİNTİSİ- VERGİ TEVKİFATI- STOPAJ 6 4 VERGİYİ DOĞURAN OLAY 8 5 VERGİNİN TARHI .8 6 VERGİNİN TEBLİĞİ VE TAHAKKUKU 8 7 VERGİNİN TAHSİLİ 8 8 VERGİ EHLİYETİ 9 9 KANUNİ TEMSİLCİLERİN ÖDEVİ 9 10 GELİR ÜZERİNDEN ALINAN VERGİLER 9 11 SERVET ÜZERİNDE ALINAN VERGİLER 10 12 HARCAMALAR ÜZERİNDEN ALINAN VERGİLER 10 13 KAMU HİZMETİNDEN FAYDALANMAYA BAĞLI VERGİLER 10 BÖLÜM 2 GELİR - KURUM KAZANCI ve MATRAH 1 GENEL OLARAK 13 2 TİCARİ KAZANÇ 15 3 KURUM KAZANCI 16 4 İNDİRİLEN GİDERLER 18 VI 4.1 Genel Kurul Giderleri 18 4.2 Zarar Nakli 18 4.3 Faizsiz Krediler İçin Ödenen Kâr Payları 19 5 İNDİRİLEMEYEN GİDERLER 19 5.1 Öz Sermaye Üzerinden Ödenen Veya Hesaplanan Faizler 19 5.1.1 Mali Kâr-Matrah 20 5.1.2 Örtülü Sermaye 20 5.1.3 Sermaye Şirketlerince Dağıtılan Örtülü Kazanç 21 5.1.4 Menkul Kıymetlerin İtibari Değerinin Altında Satışı 24 5.2 Finansman Gideri Kısıtı 25 6 MENKUL KIYMETLERİN DEĞERLEMESİ 25 Örnek 1. 27 Örnek 2 27 6.1 Kar ve Zarar Ortaklığı Belgesi 27 6.2 Borsa Rayici Olmayan Diğer Menkul Kıymetlerin Değerlemesi 27 6.3 Eurobond 27 6.4 Gelir Ortaklığı Senedi 28 6.5 Katılma Belgesi 28 6.6 Özel Kesim Tahvil ve Bonoları 28 6.7 Repo İşlemlerinde Değerleme 28 7 KURUM KAZANCININ HESAPLANMASINDA DİKKATE ALINMAYACAK KAZANÇLAR-İSTİSNALAR 30 7.1 İştirak Kazançları (KVK.m.8/1) 30 7.2 Yatırım Fonu Ve Yatırım Ortaklıklarının Kazançları (KVK m.8/4).. 31 7.3 İstisna Kazançlara İlişkin Ödemelerin Gider Yazılmayacağı 32 7.4 Rüçhan Hakkı Kupan satışı ve Emisyon Primi istisnası - sermaye piyasasını Teşvik 33 7.5 Emeklilik Yatırım Fonları 34 vıı 8 REEL KAZANCI VERGİLEMEYİ AMAÇLAYAN DÜZENLEMELER 36 9 YENİDEN DEĞERLEME DEĞER ARTIŞ FONU 36 10 MALİYET ARTIŞ FONU 38 11 ÖZ KAYNAKLARI ARTIRMAK MAKSADIYLA KURUMLAR VERGİSİNDEN İSTİSNA EDİLEN KAZANÇLAR 40 11.1 Banka Gayrimenkuüeri ve İştirak Hisseleri 42 11.2 Bankaların Devir Ve Birleşmesi 42 11.3 Yurt Dışı Müteahhitlik Hizmetlerinden Sağlanan Kazançlar 43 11.4 Serbest Bölgelerden Elde Edilen Kazançlar 43 BÖLÜM 3 SERMAYE PİYASASI VE VERGİLENDİRME 1 GENEL OLARAK 47 2 MENKUL SERMAYE İRADI 49 2.1 Kâr payları 50 2.2 Bedelsiz Hisse Senetleri 52 2.3 Faiz 52 2.4 Vergi Alacağı 55 BÖLÜM 4 MENKUL KIYMET GELİRLERİNİN VERGİLENDİRİLMESİ 1 TÜZEL KİŞİ YATIRIMCI YÖNÜNDEN 59 2 GERÇEK KİŞİ YATIRIMCI YÖNÜNDEN MENKUL SERMAYE İRADININ VERGİLENMESİ 60 3 MENKUL SERMAYE İRADI SAYILMAYAN İŞLEMLER 61 4 SAFİ İRADIN TESPİTİNDE İNDİRİLECEK GİDERLER 63 5 MENKUL SERMAYE İRATLARININ BEYANINDA SINIR (GVKM.86/1-D) 64 Örnek 1 64 vııı Örnek 2 ′. 64 Örnek 3. 65 Örnek 4 66 6 MENKUL SERMAYE İRATLARINDA GEÇİCİ DÖNEM İSTİSNALARI 66 Örnek 1. ...67 Örnek 2 68 Örnek 3 69 Örnek 4 70 Örnek 5 70 Örnek 6 70 7 DEĞER ARTIŞ KAZANÇLARI - DİĞER KAZANÇLAR 71 7.1 Değer Artış Kazancı.... 72 7.2 Safı Değer Artış Kazancının Tespiti 75 7.3.1 Endeksleme Yöntemi 78 Örnek... .78 7.3.2 İndirim Oranı... 79 7.4 Değer Artış Kazancında İstisna 80 Örnek 80 7.5 Dar Mükellef Gerçek Kişi Yatırımcılar 80 7.6 Değer Artış Kazancında Geçici Dönem İstisnası...: 81 Örnek 1 82 Örnek 2 83 7.7 Dar Mükellef Kurumların Değer Artış Kazançları 84 Örnek 1 84 Örnek 2 85 8 GELİR VERGİSİNDE BEYAN ESASI 85 8.1 Tam Mükellefiyette Yıllık Beyanname 86 8.2 Yıllık Beyan Esasının İstisnaları 86 Örnek 1 87 r - ■ j - IX Örnek 2 87 Örnek 3 87 Örnek 4 88 Örnek 5 88 Örnek 6... 88 8.3 Yıllık Beyan ve Gelir Vergisinin Ödenmesi 89 Örnek 1 89 Örnek 2 90 Örnek 3. 90 Örnek 4 90 Örnek 5. 91 Örnek 6 91 Örnek 7 91 8.4 Dar Mükellef Gerçek Kişilerin Yıllık Gelirlerini Beyanı- Münferit Beyanname 91 Örnek 92 8.5 Gelir Vergisinde Mahsup 93 Örnek.... 93 8.6 Kurumların Beyanı 93 8.7 Kurumlar Vergisi Kesintisi-Stopajı 94 8.8 Kurumlar Vergisinde Mahsup 95 Örnek 95 9 İŞLEM VERGİLERİ 96 9.1 Banka Ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) 96 9.1.1 BSMV′nin Konusu 96 9.1.2 BSMV′nde Ödeme 103 9.2 Katma Değer Vergisi. 103 9.3 Damga Vergisi 104 9.3.1 Damga Vergisinde Sorumluluk 106 9.3.2 Sermaye Piyasası İşlemlerinde Damga Vergisi 106 X 9.4 Veraset Ve İntikal Vergisi (VİV) 108 9.5 Harçlar 109 10 VERGİ CEZALARI 109 10.1 Vergi Ziyaı 110 10.2 Vergi Kaybı Suçu ve Cezası (VUK m. 344) 110 10.3 Vergi Kaçakçılık Suçlan 111 10.4 Usulsüzlük 111 11 KAYNAK KULLANIMINI DESTEKLEME İSTİKRAR FONU 112 11.1 Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu′nun kaynakları (Madde 3- (90/454 sayılı Karar′la değişik)) 112 11.2 Fon′a Kesinti Yapılmayacak Krediler 114 12 SERMAYE PİYASASINDA TEŞVİK VE TEŞVİK ETKİLİ DÜZENLEMELER 115 12.1 Sermaye Piyasasının Arz Yönünün Geliştirilmesi 115 12.2 Borçlanmayı Temsil Eden Araçların Arz ve Talebi 116 12.3 Hisse Senetlerinin Arzı ve Talebi 117 12.4 Kâr Payı Dağıtımı 120 12.5 Şirketin Ve Ortakların Vergi Yükleri Karşılaştırması 121 12.6 Yatırım Ortaklıkları Ve Yatırım Fonları 122 12.7 Faiz- Kâr Payı Çelişkisi 123 12.8 Değer Artış Kazançları 126 12.9 Dar Mükellef Gerçek Kişi ve Kurum Yatırımcı 130 12.10 Banka Ve Sigorta Muameleleri Vergisi 132 SERMAYE PİYASASININ VERGİLENDİRİLMESİ SORULAR 133