Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Nisan (36)      Mart (138)      Şubat (201)      Ocak (190)

Anonim Ortaklıkta Yönetim Yetkilerinin Devrinin Sorumluluğa Etkileri

Anonim Ortaklıkta Yönetim Yetkilerinin Devrinin Sorumluluğa Etkileri

- Vedat Kitapçılık

Sayfa Sayısı
:  
426
Kitap Ölçüleri
:  
16x23 cm
Basım Yılı
:  
2011
ISBN NO
:  
978-605-4446-25-4

0,00 TL

Bu ürün şu anda stoklarımızda yok!
Yazarın diğer ürünlerine gözatmanızı tavsiye ederiz...










Giriş I. GENEL BAKIŞ Anonim ortaklığı kuşatan menfaat çatışmaları, menfaat sahiplerinin bek¬lentilerini giderek daha ısrarlı bir biçimde ileri sürmesine yol açmaktadır. Ku¬rumsal yönetimin önermeleri ise, kapalı anonim ortaklıkları dahi etkiler hale gelmiştir. Bu gerçeklik içinde, anonim ortaklıkta işlevsel bir örgütlenme ya¬pısı kurulmasına yönelik gereksinim, giderek etkisini artırmaktadır. Genel kurul, yönetim kurulu ve denetçiden oluşan üçlü organ yapısında, denetçinin organ olmaktan çıkarılarak, denetimin bağımsız uzmanlara bıra¬kılması eğilimi, genel kurul ile yönetim kurulu arasındaki gerilimi daha da ön plana çıkarmış; genel kurul uzun süre elinde tuttuğu üstün konumunu yavaş yavaş yitirmiştir. Organlar arasında eşitlik ilkesi, her bir organa tanıdığı mün¬hasır yetkilerle menfaat çatışmalarının telif edilmesi amacı doğrultusunda iş¬lev görmekte ise de, ortaklık düzeninde etkinlik anlamında yönetim kurulu¬nun giderek ön plana çıktığı açıktır. Bu olgu, son dönemde daha da farklı bir boyut kazanmaktadır: Küçük anonim ortaklıklar dışında hemen bütünü ano¬nim ortaklıklarda yönetim yetkilerinin devri, yöneticiliğin meslek haline gel¬mesiyle ağırlık noktasını yönetim kurulundan murahhaslara kaydırmıştır. Mevcut durumda paysahibi yönetim kurulundan, yönetim kurulu ise murah¬haslardan doyurucu ve sürekli bir şekilde bilgi almaya muhtaç hale gelmiştir. Anonim ortaklıkların ilk zamanlarında, ortaklığın örgütlenme yapısını ağırlıklı olarak kanun belirlerken, zaman içinde esas sözleşme ortaklık düze¬ninin belirlenmesinde daha etkili bir konuma yerleşmiş; son dönemde ise esas sözleşmenin giderek daha temel nitelikli bir hukuk kaynağına dönüşmesi, yan düzenlemelere daha geniş bir etki alanı tanımıştır. Yan düzenlemeler içinde en ağırlıklı rolü ise, yönetim organının yapılanmasını biçimlendiren iç yöner¬ge üstlenmektedir. Ortaklık düzeninde organların karşılıklı etkileşimini sağ¬lam bir zemine yerleştirmek için, anonim ortaklığın amacına, çapına ve faali¬yet alanına uygun bir örgütlenme yapısının kurulması yeterli olmamakta; murahhaslarm bu yapıya uygun hareket edip etmediklerinin izlenmesi de kaı nümaz hale gelmektedir. Bu gelişmeler, hukuki açıdan yönetim kavramının \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yürütme\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" ve \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"göz tim\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" olmak üzere ikiye ayrılmasına, yetki temelinde ortaya çıkan bu ayrım sorumluluğun niteliğini de belirlemesine yol açmaktadır. En işlevsel sekili kurulan bir yönetim yapısı dahi, zarar ortaya çıktığında yöneticilerin sorur luluğunun bir sorumluluk davasıyla tartışılmasına engel olmamaktadır. An nim ortaklığın zararı, işlevsel yönetim örgütlenmesini gölgede bırakmaktadır. Bununla birlikte 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun yönetim kuru üyelerinin ve murahhasların sorumluluğu açısından getirdiği yeni hukuki di zen, Sorumluluk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda varılan noktayı tüm cepheleriyle yansıtmakt dır. Yönetimin devrinin bağlı olduğu koşulların belirlenmesi, hukukun yönı tici profiline yönelik beklentilerinin somut kurallarla ortaya konulması, t cümleden olarak özen ve sadakat yükümlülüklerinin yeniden tanımlanmas sorumluluğa yeni bir çehre kazandırmıştır. Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun yetki i. sorumluluk arasında bir koşutluk kurmaya ilişkin arayışı, yönetim kurulunu devredilebilir ve devredilemez yetkiler arasında yıptığı ayrım ışığında somu laşmaktadır. Devredilemez yetkiler, genel kurulla yönetim kurulunun karş lıkh konumunu belirlemekle kalmamakta; aynı zamanda yönetim kurulunu murahhaslarla olan yetki dağılımında da belirleyici bir görev üstlenmektedir. Yönetim yapısının, yönetici profili, yönetim yetkilerinin dağılımı ve b: yönetim teşkilatının oluşturması bağlamında ortaya çıkan önemi, meseleni yetki boyutunu, bu yetkinin kimin tarafından ve nasıl bir örgütlenme yapı; dahilinde kullanılacağını ilgilendirir. Diğer yandan, meydana gelen zararı kime yükletilebileceği meselesi ise, kanımızca kanunda temelleri atılan ve ki şisel sorumluluk-kusur sorumluluğu-farklılaştırılmış teselsül arasında ortay çıkan yeni bağıntıya göre çözüme kavuşturulacaktır. Yeni sorumluluk siste minin teselsül ilkesinin mutlak anlamda uygulandığı eski sisteme nazarar hak sahibi açısından daha zayıf bir güvence oluşturduğu, hak sahibinin di ilişkide her bir sorumlunun kişisel def ilerine maruz kalmadan zararın tama mini her bir sorumludan elde etme imkanını yitirdiği açıktır. Buna karşılık, bı sistem, zararın adilâne dağılımı anlamında hakkaniyete daha uygun bir siste mi müjdelemektedir. Farklılaştırılmış teselsülün uygulanmasına ilişkin güç lükler saklı kalmak kaydıyla, şahsen sorumlu olan her yöneticinin sadece ku suruyla meydana gelen zarar arasındaki nedensellik ölçüsünde sorumlu tutul ması daha adaletli olduğu kadar, Sorumluluk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun genel ilkelerine d< eski sisteme göre daha uygun düşmektedir. Yöneticilerin sorumluluğunu biçimlendiren \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"kişisel sorumluluk-kusur sorumluluğu-farklılaştırılmış teselsül\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" ilişkisi, yönetim yetkilerinin devri ha¬linde yeni bir boyut kazanmaktadır. Yönetim yetkilerini devredenlerle devrann yetkilerinin birbirinden ayrışması, karşılığını farklılaştırılmış tesel¬sülde bulmaktadır: TTK.m. 557/1 hükmünde ifadesini bulan \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"zararın, her bir sorumluya, kusuruna ve durumun gereklerine göre yükletilebilmesi\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" kuralı, yetkideki ayrışmanın sorumlulğun farklılaşmasıyla olan bağıntısını belirle¬mektedir. Diğer yandan, kanunda gözetim sorumluluğunun temellerinin belir¬lenmesi (TTK.m. 367, 375 bent a ve e), kanımızca aslî sorumlulukla gözetim sorumluluğunun karşılıklı ilişkisini belirleyen TTK.m. 553/2 hükmünün dü¬zenlenmesi ve Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′na özgü kontrol kuralının getirilmesi (TTK.m. 553/3), yönetim yetkilerini devredenlerin ve devralanların sorumluluğunun yeni bir anlayışla ele alınmasını gerektirmektedir. Çalışmamızda bu hukuki sorunlar ele alınacaktır. II. YÖNTEM Dört bölümden oluşan çalışmamızın ilk bölümü anonim ortaklıklarda yö-iıetim organının yapısına ve yönetim yetkilerinin incelenmesine ayrılmıştır. [ Bu bölümde, yönetim organının yapılanmasında çeşitli sistemlerin incelen-;mesi yerine doğrudan doğruya Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun getirdiği sisteme odaklanılacaktır. Bu amaçla ilk aşamada yetkiyi kullanacak olanların ortak-: lıktaki konumlarının doğru belirlenmesi için organ kavramı irdelenecek; bu Ikonum belirlendikten sonra, bu kez yönetim yetkisi kavramı ele alınacaktır, j Bu iki temel noktadan hareketle Türk Ticaret Kanunu sisteminde yönetim ya-i pisinin örgütlenmesi incelenecek, ardından yönetim yetkilerini kimlerin dev-1 ralabileceği ve bu kişilerin yönetim örgütlenmesi içinde nasıl bir yer tuttuğu araştırılacaktır. İkinci bölüm, doğrudan doğruya yönetim yetkilerinin devrine ayrılmıştır. Bu bölümün ana unsurlarını, yönetim yetkilerinin devrine ilişkin koşulların ortaya konulması, bu koşullardan \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yetkinin devredilebilriğinin\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" belirlenmesi¬ni ilgilendiren \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"devredilemez yetki\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" kavramı ve yetkidevrinin temel aracı olan iç yönerge oluşturmaktadır. Böylelikle yönetim yetkilerinin hangi koşul¬larda devredilebileceği ve nasıl devredileceği incelenmiş olacaktır. Üçüncü bölüm, yönetim kurulu üyelerinin ve murahhasların sorumluluğuna ilişkin temel ilke ve kurallara ayrılmıştır. Yönetim yetkilerinin devrini yarattığı yetki ayrışmasının sorumluluğun farklılaşmasına yönelik etkilerinii irdelenmesi için yeni sorumluluk düzeninin esaslarının ele alınması zorunlu dur. Bu bölümde yönetim kurulu üyelerinin ve murahhasların sorumluluğun ilişkin esaslar tüm yönleriyle değil, sadece yetki devrini ilgilendiren cephele riyle ortaya konulacaktır. İlk iki bölümde yönetim yetkisinin niteliğine, edinilmesine, kimin tara fmdan hangi kurallar uyarınca kullanılacağına ve bunun sorumluluk alanın daki izdüşümlerine yönelik incelemeler, dördüncü bölümde yetki devrin doğrudan doğruya ilgilendiren sorumluluk kurallarına yönelik değerlendir melere zemin hazırlayacaktır. Zira farklılaştırılmış teselsülde, sorumlunui hangi yetki konumunda bulunduğu, müteselsil sorumluların bireysel (dış iliş ki) ve karşılıklı konumları (iç ilişki); gözetim sorumluluğuyla aslî sorumlulu ğun birbirinden ayrılması ve nihayet Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′na özgü kontrol kuralmır nasıl bir kapsama sahip olduğu, bu incelemeler ekseninde belirlenebilecektir. Çalışmamız tamamlanırken 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda ve Sermaye Piyasası Kurulu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun Seri IV No. 54 sayılı Tebliğinde değişiklik yapılmasına ilikin çalışmalar yürütülmekteydi çalışmamızda 20.10.2011 tari¬hi itibariyle güncel olan mevzuat göz önünde bulundurulmuştur. III. TERMİNOLOJİ Çalışmamızda olabildiğince kanunda yer alan terminolojiye bağlı kalına¬cak; kavramsal netliğin gerektirdiği yerlerde ise alternatif terimlere yer veri¬lecektir. Bu çerçevede yetki devri için \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yönetim yetkilerinin devri\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" terimi kullanılacak; ancak yönetim yetkilerini devralanlarla devredenlerin karşılıklı konumları tartışılırken zaman zaman yönetimn yerine \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yürütme yetkileri\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" te¬rimi tercih edilecektir. Yönetim yetkilerini devralanlar için murahhas terimi benimsenmektedir. Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda yerleşmiy olan bu kavramı terk etmek, bunun yerine \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yö¬netim yetkilisi yönetici\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" giebi terimler kullanmak için herhangi bir sebep yoktur. Bu itibarla, öğretide ve uygulamada yerleşik olduğu şekilde murahhas terimi kullanılacak; murahhas üye ve müdür arasında ayrım yapılmasına ge¬rek bulunmayan durumlarda her ikisini birden ifade etmek üzere \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"murahhaslar\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" terimine başvurulacaktır. Çalışmamız, yönetim yetkilerine sahip olan yönetim kurulu üyelerinin, bu yetkiye sahip olmayan yönetim kurulu üyelerinin ve murahhas müdürlerin konumunu kapsadığından; bu kişilerin tümünden söz edilirken bilinçli olarak \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"yönetim kurulu üyeleri ve murahhaslar\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" kalıbı kullanılacaktır. Bu kalıp kul¬lanılırken yönetim kurulu üyelerinin bir kısmının da murahhas olabileceği ol¬gusu gözardı edilmemekte; ancak yönetim organının, yönetim yetkilerinin devredildiği durumlarda bir yanda yönetim kurulundan diğer yanda murah¬haslardan oluştuğu gözönünde bulundurulmaktadır. ÖNSÖZ Yeni Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun yürürlüğe girmesini önceleyen bu dönemde Sorumluluk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′ndaki yenilikleri gözönünde bulundurarak seçtiğim bu ko¬nu, İsviçre-Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda kapsamlı teorik tartışmalara ve dinamik hukuk uy¬gulamalarına zemin oluşturmaktadır. Değerli Hocam Prof. Dr. Hamdi Yasaman, kürsümüzde sağladığı huzurlu çalışma ortamıyla ve tüm bilimsel çalışmalarımda olduğu gibi bu çalışmama da verdiği fikrî destekle bana büyük katkı sağlamıştır. Genç yaşında emekli olan an¬cak aramızdan hiç ayrılmayan Prof. Dr. Ercüment Erdem\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′in de kıymetli katkıla¬rından son derece yararlandım. Ayrıca, kürsü arkadaşlarım ve sevgili dostlarım Dr. Fülürya Yusufoğlu, Dr. Sinan Yüksel, Doç. Dr. Tolga Ayoğlu ve Yard.Doç. Dr. Ali Dural\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′a dostukları ve özverili dayanışmaları için müteşekkirim. Yine vakit ayırıp benimle kıymetli görüşlerini paylaşan sevgili arkadaşlarım Dr. Pelin Işmtan\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′a, Doç. Dr. Serap Amasya\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′ya, Doç. Dr. Güray Erdönmez\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′e, Dr. Ayşe Şahin\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′e Yard.Doç. Dr. Ahu Moralı\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′ya, Yard.Doç. Dr. Murat Develioğlu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′na, Dr. Tuba Karaman\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′a, Dr. Mehtap İpek\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′e minnettarım. Sevgili babam Av. Sümer Altay ve sevgili annem Av. Ümran Günşen Altay, bana verdikleri desteği bu çalışma süresince de sürdürdüler, hep emek verdiler. Haklarını ödeyemem. Sevgili kardeşim Yard.Doç. Dr. Sabah Altay, her zamanki gibi yanımda oldu, kıymetli görüşlerini benimle paylaştı. Onlara sonsuz şükran¬larımı sunuyorum. Sevgili kızım Ümran Irmak Altay\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′la ve sevgili oğlum Sümer Sinan Altay\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′la, bu çalışmayı yürüttüğüm sürece daha çok birlikte olabildim. Onlar, küçük yaşla¬rında babalarının bu çalışmasının ne zaman biteceği yönündeki sorulara sıkça muhatap oldular. Çalışmamı, sevgili eşim Av. Nihan Altay\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′a ithaf ediyorum. Eşi¬min yaşamımın her kesitinde olduğu gibi bu çalışmanın hazırlanmasında da ba¬na verdiği fedakârca destek benim için çok kıymetlidir. Çalışmamın bilime bir nebze olsun katkıda bulunabilmesi dileğiyle.... Göztepe, 24.10.2011 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V KISALTMALAR XVI GİRİŞ 1 \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\ 1. Anonim Ortaklıklarda Yönetim Organının Yapısı ve Örgütlenmesi ORGANA ÖZGÜ SORUMLULUĞUN TEMELİ: YÖNETİM ORGANI KAVRAMI 7 A. Temel Bakış Açısı 7 B. Organ Kavramı Işığında Yönetim Kurulu Üyelerinin ve Murahhasların Konumu 15 1. Organ Kavramı ve Anonim Ortaklıklar Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′ndaki Algılanış Biçimi 15 2. Organların Sınıflandırılması Açısından Yönetim Organı ....21 a. Yöntem: Organların İşlevsel Organ Anlayışından Hareketle Sınıflandırılması 21 b. Şeklî Organ 27 c. Fiilî Organ 29 aa. Kişisel Bakış ve Tanım 29 bb. Yönetim Yetkilerinin Devri Bağlamında Fiilî Organ 34 cc. Yönetim Yetkilerinin Devri Bağlamında Atipik Fiilî Organ 37 dd. Kanunun Sorumluları Düzenleyiş Biçimi Işığında Fiilî Organ 38 ee. Sorumluluğun Koşullarının Değerlendirilmesi ve Sorumluluğun Sınırlarının Belirlenmesi 41 3. Organların Yetki Alanının Ayrıştırılması ve Organların Karşılıklı Etkileşimi 44 a. Ana Hatlarıyla Zorunlu Organların Faaliyetinin Etkileşimi 44 b. Yönetim Kuruluyla Murahhasların Karşılıklı Konumu 49 II. YÖNETİM ORGANININ ÖRGÜTLENMESİ 50 A. Çeşitli Örgütlenme Modelleri 50 1. Yaklaşım 50 2. Yönetim Yetkilerinin Devredilmediği Sistem 52 3. Yönetim Yetkilerinin Devredildiği Sistem 54 B. Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda Kurucuların ve Paysahiplerinin Yönetim Örgütünü Belirleme ve Biçimlendirme Özgürlüğü 54 C. Yönetim Kurulu 60 1. Oluşumu ve Yapısı 60 2. Komiteler 64 a. Komitelerin Konumu ve Komite Kurma Yükümlülüğü 64 b. Ana Hatlarıyla Belirli Komitelerin Hukukî İşlevleri 69 aa. İç Denetim Komitesi 69 bb. Risklerin Erken Saptanması Komitesi 71 cc. Kurumsal Yönetim Komitesi 73 c. Komite Oluşturmanın Sorumluluğa Etkileri 75 D. Yönetim Yetkilerini Devralanlar: Murahhaslar 77 1. Genel Bakış 77 2. Yönetim Yetkilerinin Devredilebileceği Kişiler 81 a. Yönetim Kurulu Üyeleri 81 b. Üçüncü Kişiler 82 3. Yönetim Yetkilerinin Tüzel Kişilere Devri 83 4. Yönetim Yetkilerinin Yeniden Devri 86 5. Murahhasların Karar Alırken Yönetim Kurulunun Onayına Tabi Kılınmaları 87 6. Murahhasların Birlikte ve Karşılıklı Konumları 88 a. Birden Çok Murahhasın Görevlendirilmesinde Hiyerarşi 88 b. Birden Çok Murahhasın Aynı Alanda ve Aynı Düzeyde Yetkilendirilmesi 90 § 2. Anonim Ortaklıklar Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda Yönetim Yetkilerinin Devri I. YÖNETİM YETKİSİ KAVRAMI 93 A. Geniş Anlamda ve Dar Anlamda Yönetim Yetkisi 93 B. Devredilebilirlik Yönünden Yönetim Yetkileri 94 C. Nitelik Açısından Yönetim Yetkileri 96 1. Ayrımın Önemi 96 2. Yönetim (İcra/Yürütme) Yetkileri 96 3. Gözetim Yetkileri 98 II. KAVRAMSAL AÇIDAN YÖNETİM YETKİLERİNİN DEVRİ VE SINIRLARI 100 III. DEVREDİLEMEZ VE VAZGEÇİLEMEZ YETKİLER 102 A. Devredilemez ve Vazgeçilemez Yetkilerin Karakteristik Yapısı 102 B. Şirketin Yönetim Teşkilatının Belirlenmesi 106 1. Görevin Temel Özellikleri 106 2. Yönetime Katılmada İmtiyazın Murahhasların Seçimine Yönelik Etkileri 109 C. Şirketin Üst Düzeyde Yönetimi ve Talimat Verilmesi 111 D. Müdürlerin ve İmza Yetkililerinin Atanması ve Azledilmesi 113 E. Uyumluluk Denetimi ve Üst Gözetimin Yürütülmesi 115 i 1. Kavram 115 2. Uyumluluk Denetimi 117 3. Gözetim 118 a. Genel Olarak 118 b. Raporlama Süreçlerinin Gözetim Faaliyetine Katkısı .119 c. Yönetim Kurulunun Bilgi Alması ve Yönetim Kurulu Üyelerinin Bilgi Alma Hakkı 121 aa. Yönetim Kurulunun Bilgi Alması 121 bb. Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı 123 cc. Murahhas Müdürün Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı 129 d. Gözetimin Ölçütleri 130 ı aa. Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun Düzenlemelerinde Ölçüt Arayışı 130 bb. Yönetim Yetkilerinin Doğru Kişilere Devredilmesi 132 cc. Yönetim Yetkilerinin Kullanılmasının Gözetimi ...132 aaa. Gözetim Yükümlülüğünün Özü 132 bbb. Gözetim Yükümlülüğünün Gerektiğinde Yönetim Yetkilerinin Geri Alınmasını Kapsadığı Olgusu 134 dd. Talimat Verilmesi 137 F. Şirketin Muhasebe Düzeninin, Finans Denetiminin ve Finansal Planlamasının Oluşturulması 139 1. Finansal Yapının Unsurlarının Oluşturulmasının ve İşlerliğinin Gözetimi 139 2. Muhasebe Düzeninin Oluşturulmasına İlişkin Temel Hukuki Düzenlemeler 141 3. Şirketin Ticari Defterlerinin Tutulması 142 G. Yıllık Faaliyet Raporunun ve Kurumsal Yönetim Açıklamasının Hazırlanması ve Genel Kurula Sunulması 144 1. Genel Bakış 144 2. Yıllık Faaliyet Raporu 145 a. Kavram 145 b. Türleri 147 c. İçeriği 149 d. Bağlı Olduğu Ölçütler 151 e. Denetimi 154 3. Kurumsal Yönetim Açıklaması 155 4. Yıllık Faaliyet Raporunun ve Kurumsal Yönetim Açıklamasının Genel Kurula Sunulması ve İlânı 156 H. Genel Kurul Toplantılarının Hazırlanması ve Genel Kurul Kararlarının Yürütülmesi 159 I. Borca Batıkhk Durumunda İflas Başvurusunda Bulunulması 160 J. Kanunda Liste Halinde Sayılanlar Dışında Kalan Vazgeçilemez ve Devredilemez Görevler 162 IV. YETKİ DEVRİNİN KOŞULLARI 163 A. Esas Sözleşmede Hüküm Bulunması 163 B. Yönetim Kurulunun Yetki Devrine Karar Vermesi ve Yönetim Yetkilerini Bir İç Yönergeyle Devretmesi 169 1. Yönetim Kurulu Kararı ve Bu Kararın İç Yönergeyi İkame Edebilmesi Sorunu 169 2. İç Yönergenin \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Resmileştirilmesi\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" Sorunu 173 3. Genel Kurulun İç Yönergeyi Onaması Sorunu 174 C. Yetkinin Devredilebilir Olması 176 V. İÇ YÖNERGE 178 A. Kavram 178 B. Düzenleniş Biçimi 179 C. Dayanağı 180 D. İçeriği 182 E. Oluşturulması ve Değiştirilmesi 183 F. Paysahiplerine ve Alacaklılara Bilgi Verilmesi 184 1. Bilgi İsteme Hakkında Menfaat Unsuru 184 2. Bilgi Vermekten Haksız Yere Kaçınılması veya Eksik Bilgi Verilmesi 187 G. Sorumluluk Açısından Ölçü Olma Özelliği 191 § 3. Yönetim Kurulu Üyelerinin ve Yönetim Yetkilerini Devralanların Sorumluluğuna İlişkin Temel Hukuki Düzen I. SORUMLULUĞUN KAVRAMSAL DAYANAKLARI, NİTELİĞİ VE ÖZELLİKLERİ 195 A. Organa Özgü Sorumluluk Kavramı 195 1. Sorumluluğun Temel Esası 195 2. Sorumluluğun Kişiselliği 198 3. Gözetim Sorumluluğunun Bir Kaynağı Olarak Yönetim Yetkilerinin Devri 200 B. Sorumluluk Sisteminin Hukuki İşlevleri 204 1. Genel Bakış 204 2. Koruyucu İşlev: Özen ve Sadakat Yükümlülüğü Marifetiyle Yönetim Kurulu Üyelerinin ve Murahhasların Görevlerini Yerine Getirmeye Yöneltmek 205 3. Sorumluluğun Anonim Ortaklığın ve İlgililerin Zararlarının Karşılanmasına Hizmet Etmesi 209 C. Kanunun Sorumluluğu Düzenleyiş Biçimi ve Eski Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun Getirdiği Sisteme Göre Farklılıklar 210 D. Sorumluluğun Niteliği 212 1. Bakış Açısı 212 2. Anonim Ortaklığın Tazminat Talebi Açısından 213 3. Paysahibinin ve Alacaklının Dolaylı Tazminat Talebi Açısından 217 4. Paysahibinin ve Alacaklının Doğrudan Tazminat Talebi Açısından 219 II. SORUMLULUK HALLERİ 221 A. Genel Sorumluluk Hali 221 B. Özel Sorumluluk Halleri 222 1. Genel Bakış 222 2. Belgelerin ve Beyanların Kanuna Aykırı Olması 223 3. Sermaye Hakkında Yanlış Beyanlar ve Ödeme Yetersizliğinin Bilinmesi 228 a. Sermaye Hakkında Yanlış Beyanlar 228 b. Ödeme Yetersizliğinin Bilinmesi 229 4. Değer Biçilmesinde Yolsuzluk 232 5. Halktan Para Toplanması 234 III. SORUMLULUK DAVASINDA SIFAT 234 A. Pasif Husumet 234 B. Aktif Husumet 235 1. Anonim Ortaklık 235 2. Paysahibi 237 3. Alacaklı 238 IV. SORUMLULUK DAVASININ TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ ...239 A. Dolaylı Sorumluluk Davası 239 1. Genel Olarak 239 2. Alacaklının Açacağı Dolaylı Sorumluluk Davasının Koşullan ve Özellikleri 240 B. Doğrudan Sorumluluk Davası 242 V. SORUMLULUĞUN KOŞULLARI 243 A. Zarar 243 1. Zararın Belirlenmesi 243 2. Dolaylı Zarar-Doğrudan Zarar Ayrımı a. Ayrımın Dayandığı Mantık 245 b. Dolaylı Zarar 245 c. Doğrudan Zarar 247 3. Zararın ispatı 248 B. Hukuka Aykırılık: Organa Özgü Görevlerin İhlali 250 1. Kavram 250 2. Kanunun Görev ve Yükümlülük Kavramlarına Yaklaşımı ve Normun Koruma Amacı Kuramının Uygulama Alanı 252 a. Görev ve Yükümlülük Kavramlarının Kıyaslanması ..252 b. Normun Koruma Amacının Hukuka Aykırılığın Belirlenmesinde Uygulama Alanı 254 b. Hukuka Aykırılık Koşulunun Kapsamının Sübjektif Sınırları: İç Yönergenin İhlalinin Hukuka Aykırılığa Yol Açıp Açmayacağı Sorunu 258 d. Devredilemez ve Vazgeçilemez Görevlerin Yerine Getirilmesinden Doğan Hukuka Aykırılık 259 e. Yönetim Yetkilerinin Devri Bağlamında Hukuka Aykırılık 261 Kusur 262 1. Organa Özgü Sorumluluğun Kusur Sorumluluğu Olma Özelliği 262 2. Kusurun Niteliği ve Derecesi 264 3. Kusurun Objektifleştirilmesi 266 4. Kusursuzluğun Kanıtlanması 271 Nedensellik Bağı 274 1. Organa Özgü Sorumlulukta Nedensellik Bağının Özellikleri 274 2. ispatı 276 § 4. Yönetim Yetkilerini Devredenlerin ve Devralanların Sorumluluğu I. ASLİ SORUMLULUK-GÖZETİM SORUMLULUĞUAYRIMI....279 A. Ayrımın Özü 279 B. Aslî Sorumluluk 280 C. Gözetim Sorumluluğu 285 II. GÖZETİM SORUMLULUĞUNUN SÜBJEKTİF SINIRLARI 290 A. Hukuki Sorunun Belirlenmesi 290 B. İsviçre Borçlar Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Görev\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" Kavramının Yer Alış Biçimi 291 C. TTK. m. 553/2 Hükmüne İlişkin Gerekçedeki \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Görev Kavramı\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" 293 D. Gözetim Yükümlülüğünün Kapsamının Belirlenmesinde Başvurulacak Kıstaslar 299 III. GÖZETİM SORUMLULUĞUNUN OBJEKTİF SINIRLARI: KONTROL KURALI 307 A. Gözetim Sorumluluğunun İndirgeyici Rolü 307 B. Aslî Sorumluluk Açısından Uygulanma Kabiliyeti 313 IV. FARKLILAŞTIRILMIŞ TESELSÜL 314 A. Genel Bakış 314 B. Türk Ticaret Kanunu\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nun Madde Gerekçesinde Anılan İlkeler ve İşaret Edilen Ölçütler 318 C. Farklılaştırılmış Teselsülün Değerlendirilmesinde Çıkış Noktası ve Farklılaştırılmış Teselsülün Tam Teselsülden Farklarının Belirlenmesine Yönelik Arayışlar 320 1. Farklılaştırılmış Teselsülün Özü Işığında Hak Sahibinin ve Sorumlunun Karşılıklı Konumlarına Yönelik Esaslar 320 2. Farklılaştırılmış Teselsülün Tam Teselsülden Farklarına İlişkin Değerlendirmeler 328 a. Özellikleri 328 b. Tipik Özellikleri 328 c. Atipik Özellikler 329 D. Farklılaştırılmış Teselsülün Dış İlişkide Uygulanması 329 1. Farklılaştırılmış Teselsülün Uygulanmasında İlk Aşama: Sorumluların Belirlenmesi 329 2. Sorumluluğun Koşullarının ve Kontrol Kuralının Uygulanması 332 3. Sorumlu Olduğu Saptananların Bireysel Sorumluluk Tavanının Belirlenmesi 333 a. Genel Bakış 333 b. Dış İlişkide Bireysel Sorumluluk Tavanının Belirlenmesinde Dikkate Alınan Öğeler 335 aa. Kusurun Derecesi 335 bb. Yönetim Yetkilerinin Devrinin Bireysel Sorumluluğun Belirlenmesindeki İşlevi 336 cc. Üçüncü Kişinin Davranışı 338 dd. Zarar Görenin Kendi Kusuru 339 4. Müteselsil Sorumluluğun Kapsamının Belirlenmesi 339 E. Diğer Def iler 341 1. Genel Bakış 341 2. Mağdurun Rızası 342 3. ibra 34< 4. Zamanaşımı 34ı F. Zararın Tamamının Dava Edilebilmesi ve Bazı Usûl Sorunları 34* 1. Zararın Tamamının Dava Edilebilmesi 34! a. Genel Bakış 34< b. Öğretide Sunulan Tanımlar 35( c. Kişisel Anlayışımız ve Tanımımız 35^ aa. Çıkış Noktamız 35^ bb. \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Zararın Tamamı\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" Kavramını Yaratan Düşünceler 352 cc. Zararın Tamamının Dava Edilebilmesinin İşlevi ..53t dd. Nedensellik Bağının Zararın Tamamı Kavramı Üzerindeki Etkileri 35\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"/ ee. \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Zararın Tamamının Dava Edilmesine\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" ve \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Zararın Tamamına\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" İlişkin Kişisel Tanımlarımız 360 2. Sorumluluk Davasının Eda Davası Niteliği ve Tespit Davasına Konu Edilebilirliği 361 3. Dava Masrafları 361 4. Sorumluluk Davasının Belirsiz Alacak Davası Olarak Açılabilmesi ve Rücû Davasına Etkileri 363 G. Farkhlaştınlmış Teselsülün İç İlişkide Etkileri 366 1. Rücû İstemi 366 2. Farklılaştırılmış Teselsülde Dış İlişkiyle İç İlişkinin Farklılaşması 367 a. Farklılaştırmayı Belirleyen Temel Öge: Kusurun ve Nedenselliğin Karşılaştırılması 367 b. Yetki Devrinin ve Görev Dağılımının İç İlişkide Dikkate Alınması 370 c. Durumun Tüm Gereklerinin Dikkate Alınması 372 3. Rücû İstemine Konu Olan Tazminat Tutarının Belirlenmesi 373 a. Temel Kural 373 b. Müteselsil Sorumlulardan Birinin Ödeme Yetersizliğinin Etkileri 374 İŞADAMI KARARI SAVUNMASI 375 A. Genel Bakış 375 B. Alman Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′ndaki Pozitif Düzenlemeye Bakış 378 C. İşadamı Kararı Savunmasına Dayanmanın Koşulları 380 1. Bilinçli Olarak Alınmış Bir Ticari Kararın Varlığı 380 2. Tarafsız ve Bağımsız Hareket Edilmesi 381 3. Dürüst Hareket Edilmesi 382 4. Gereken Özenin Gösterilmesi 384 5. Emredici Bir Hükmün veya Somut İçerikli Bir Normun İhlal Edilmiş Olmaması 385 D. ispat Yükü 386 E. Türk Hukuku\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\′nda İşadamı Kararı Savunmasının Kabul Edilebilirliği Sorunu 387 Bibliyografya 401