Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Ekim (114)      Eylül (288)      Ağustos (64)      Temmuz (98)

Türk Medeni Hukukunda Taşınmaz Rehni ( İpotek )

Türk Medeni Hukukunda Taşınmaz Rehni ( İpotek )

- Vedat Kitapçılık

Sayfa Sayısı
:  
1057
Kitap Ölçüleri
:  
16x23 cm
Basım Yılı
:  
2007
ISBN NO
:  
975-8875-83-2

250,00 TL











I. KİTAP SİSTEMATİK AÇIDAN TAŞINMAZ REHNİ HUKUKU BİRİNCİ BÖLÜM TAŞINMAZ REHNİNE GENEL BAKIŞ § 1. GİRİŞ 1- Taşınmaz rehni, bir alacağı teminat altına almak amacıyla bir veya birden çok taşınmaz üzerinde kurulan ve alacaklıya borç ödenmediğinde taşınmazın pa¬raya çevrilmesini talep etme yetkisi veren sınırlı bir aynî haktır. Taşınmaz rehni, MK. m. 850-938 hükümleri ile düzenlenmiştir. Taşınmaz rehninde, belirli bir ta¬şınmaz ile alacağın tahsilinin güvence altına alınması söz konusudur. Başka bir deyişle, alacağın belirli bir taşınmaz veya birden çok taşınmazla güvence altına alınmasını sağlayan ilişkiyi rehin müessesesi sağlamaktadır. Gerçekten, kişisel alacak, rehin ilişkisi nedeniyle bir veya birden çok taşınmazla güvence altına alınmaktadır. Ancak, rehnin sağladığı aynî güvence ile kefalet ve garanti sözleş¬mesi gibi kişisel güvenceler arasında sağlanan teminatların nitelikleri bakımın¬dan ciddî bir fark vardır. Şöyle ki, kişisel güvencelerde, belli nesnelerin bir ala¬cağa teminat olarak tahsisi söz konusu değildir. Alacaklı, temel borç ilişkisinde-ki asıl borçlunun yanında, borca katılan diğer kişilerin malvarlıklarına da -bor¬cun ödenmemesi halinde- müracaat etme olanağına sahiptir. Bu faraziyede, ala¬caklının kendisine kişisel güvence sağlayan borçluların önceden güvence konu¬su olarak belirlenen belirli mal veya mallarını paraya çevirme yetkisi yoktur. Alacaklı, borç ödenmediği takdirde kişisel sorumluluğu olmayan borçluların haczi kabil mallarına haciz koyacak ve hacizli malları paraya çevirtmek suretiy¬le alacağını tahsil etmeye çalışacaktır. Bu durumda, başka alacaklıların da aynı mallara haciz koydurarak, hacze iştirak etmeleri söz konusu olabilecektir. Hatta, haciz konulan mallar daha önce rehinle yüklenmiş ise, haciz koyduran alacaklı uyguladığı hacizden sonuç alma imkânından yoksun kalabilecektir. Ayrıca, hac- 1 TÜRK MEDENÃ� HUKUKUNDA TAŞİNMAZ REHNI SÜMER ALTAY/AÜ ESKİOCAK zin uygulanmasından sonra borçlunun iflâsı açıldığı takdirde, takip duracak ve iflâs kararı kesinleşince hacizler de düşecektir (İİK. m. 193). Alacaklı, hacizden doğan haklarını iflâs masasına karşı ileri süremeyecektir. Çünkü, haciz bir aynî hakka vücut vermeyen ve sadece borçlunun mahcuz mal üzerindeki tasar¬ruf yetkisini kısıtlayan bir işlemdir1. Buna karşılık, rehin hakkının aynî hak niteliği dolayısıyla üçüncü kişilere, hacizli alacaklılara ve iflâs masasına karşı ileri sürülmesi mümkündür. Ayrıca, rehne tahsis edilen taşınmaz kural olarak cebrî icra yoluyla paraya çevrildikten sonra rehin alacaklısı, satış bedelinin ve rehin derecesinin imkan verdiği ölçüde öncelikle tatmin edilecektir. Görüldüğü gibi, taşınmaz rehni temin ettiği alacağın tahsiline tahsis edilmiş belli bir taşın¬maz üzerinde alacaklıya rüçhan hakkı sağlamaktadır. Buna göre, taşınmaz rehni, hak sahibine bir taşınmazın değerinden alacağını elde etme yetkisi veren sınırlı bir aynî haktır2. Buna karşılık, kişisel teminatlarda, belli malların belli bir alacağa teminat olarak tahsis edilmesi söz konusu değildir. Şahsî teminatlar, bu teminatı sağla¬yanların itibarına, ödeme gücüne ve malvarlığı imkânlarına dayanır3. Rehin hak¬kının sağladığı güvencenin bizatihî belirli bir mala ilişkin olması nedeniyle; bu güvence, belirli bir alacağa özgülenmiş, belli bir mal üzerinde somutlaşmış, ob¬jektif nitelikte, sağlam bir garanti özelliğine sahiptir. Bu nedenle, sermaye ihtiyacının kredi ile sağlanması konusunda taşınmaz rehni en ön planda yer alan bir teminat türüdür. Şöyle ki; alacaklı, alacağını tah¬sil edemediğinde, rehin konusu taşınmazı paraya çevirerek, rehin derecesinin sı¬ra ve miktarı gözetilerek, satış bedelinin sağladığı imkân dahilinde alacağını ön¬celikle elde edebilecektir. Rehin hakkı, bu niteliği itibariyle, alacaklıya taşınma¬zın değerinden alacağını elde etme yetkisi veren sınırlı bir aynî hak teşkil eder4. Rehinli alacaklı bu hakkını, herkese karşı ve özellikle rehinli taşınmazı devren iktisap edenlere ve iflâs masasına karşı da ileri sürebilmek hakkına sahiptir5. 2- Sebepten soyut nitelikteki ipotekli borç senedi ve irat senedi hariç tutu¬lursa, rehin hakkının fer\′î mahiyette sınırlı bir aynî hak olduğunu belirtmek ge- 1 POSTACIOGLU tlhan E., icra Hukukunun Esasları, istanbul 1982, s. 6; KÖPRÜLÜ Bülent/ KANETl Selim, Sınırlı Aynî Haklar, 2. Baskı, İstanbul 1982-1983, s. 251-252. 2 OĞUZMAN M. Kemal/SELİÇt Özer/OKTAY-ÖZDEMİR Şaibe, Eşya Hukuku, istanbul 2005, s. 679; AKlPEK Jale G., Türk Eşya Hukuku, C. III, Ankara 1974, s. 162; AYAN Mehmet, Eşya Hu¬ kuku, 2. Baskı, Konya 2001, s. 112. 3 TEKÃ�NAY Selahattin Sulhi, Menkul Mülkiyeti ve Sınırlı Aynî Haklar (Eşya Hukuku 11/3), İstanbul 1994, s. 70. 4 OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 679; AKİPEK, s. 162; AYAN, s. 112. 5 ALTAY Sümer, Türk iflâs Hukuku, istanbul 2004, C.I, s. 659 vd. 2 SÜMER ALTAY / ALİ ESKİOCAK TAŞINMAZ REHNİNE GENEL BAKIŞ rekir6. Bu itibarla, rehin müstâkil bir aynî hak niteliğinde olmayıp, diğer sınırlı aynî haklardan farklı olarak, mukadderatı alacağa bağlı olan sınırlı bir aynî hak¬tır. Nitekim, taşınmaz rehninin fonksiyonu, alacağın aynî bir teminatla güvence altına alınmasında ve bu güvencenin paraya çevrilerek, alacaklının, taşınmazın değerinden öncelikle tatmin edilmesinde etkisini gösterir. Bu nedenle ipoteğin, rehnin teminat fonksiyonunu gerçekleştiren bir rehin türü olduğu açıktır. Buna karşılık, taşınmaz rehninin ipotek dışındaki türleri olan ipotekli borç senedi ve irat senedi, alacak-borç ilişkisinden soyutlanmış ve taşınmazla teminata bağlan¬mış olup, toprağın değerinin eşyadan soyutlanarak, iktisadî hayatta tedavülünü sağlayan kıymetli evrak niteliğindeki senetlerdir. Bu nedenle, söz konusu senet¬lerin varlığı, senette tecessüm eden alacak ve rehin hakkına güven ihtiyacını kar¬şılamak amacıyla, sebepten soyut bir mâhiyet taşımaktadır. Bu nedenle, fer\′îlik vasfı ipotekli borç senedi ve irat senedinde söz konusu değildir7. İpotekli borç senedi ve irat senedine ait bu özellikler bir yana bırakıldığın¬da; taşınmaz rehninin en geniş tatbikat alanı olan ipoteğin fer\′îlik karakterinin ve fer\′î nitelikte sınırlı bir aynî hak olma özelliğinin büyük bir önemi vardır. Şöyle ki, alacağın mevcut olmaması veya sona ermesi ipoteğin de maddî varlığı bakımından mevcut olmaması anlamına gelir8. Bu bağlamda, bir aynî hak olarak rehnin tapu kütüğüne tescili, alacağın varlığı bakımından hiçbir değer taşımaz. Tapu kütüğündeki tescile dayanarak, mevcut olmayan bir alacağa ait rehni ve alacağı iyiniyetle iktisap etmek mümkün değildir9. Esasen; ipotek, alacak hak¬kından bağımsız biçimde kazanılamaz10. Bu nedenle, alacağın temliki (BK. m. 162 vd), alacağı temin eden ipoteğin de alacağı devralana geçmesi sonucunu do¬ğurur (BK. m. 168, MK. m. 891)\". Çünkü, rehin hakkı alacaktan bağımsız, müs- 6 AKtPEK, s. 226; KÖPRÜLÜ/KANETÃ�, s. 377; OĞUZMAN/SELtÇl/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 680; SAYMEN Ferit H./ELBİR Halit K., Türk Eşya Hukuku Dersleri, 2. Baskı, İstanbul 1963, s. 518; KUNTALP Erden, Anapara ve Üst Sınır İpotek Ayırımı (Anapara ve Üst Sınır İpotek Ayırı¬mı), Ankara 1989, s. 13; AYAN, s. 180; DOĞAN Filiz, İpotek Açısından Belirlilik İlkesi, TBBD, S. 5, 1992, s. 380; EROL Kemal, ipotek Kavramı ve Özellikleri, YD„ Yıl 72, S. 1-4, 1981, s. 319; ayrıca fer\′îlik ilkesi hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. No: 311-325. 7 TEKİNAY, s. 121; OĞUZMAN/SELtÇl/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 756; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 397; KUNTALP Erden, Medeni Kanun Hükümleri Açısından ipotekli Borç Senedi (İpotekli Borç Senedi), ipotekli Borç Senetleri Sempozyumu, Ankara 1984, s. 6-8. 8 KÖPRÜLÜ/KANETÃ�, s. 345; SAYMEN/ELBİR, s. 581; OĞUZMAN/SELİÇl/OKTAY-ÖZDE- MtR, s. 696; AKtPEK, s. 227; TEKİNAY, s. 108, AYAN, s. 199. 9 LEEMANN Hans, Kommentar zum Schweizerischen Zivilgesetzbuch IV. Band Sachenrecht, 2. Auflage 1920, Art. 824, N. 23; OĞUZMAN/SELtÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 730. 10 AKtPEK, s. 226; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 377; OĞUZMAN/SELtÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 680; SAYMEN/ELBtR, s. 518; KUNTALP, Anapara ve Üst Sınır İpotek Ayrımı, s. 13; AYAN, s. 180; DOĞAN, s. 380; EROL, s. 319. 11 KÖPRÜLÜ/KANETİ, s, 378; OĞUZMAN/SELtÇİ/OKTAY-ÖZDEMÃ�R, s. 730; KARAHASAN M. Reşit, Yeni Türk Medenî Kanunu, Eşya Hukuku, Medenî Kanun, C. II, İstanbul 2002, s. 241; AYAN, s. 180; ayrıntılı bilgi için bkz. No; 319. TÜRK MEDENI HUKUKUNDA TAŞİNMAZ RF.HNI SÜMER ALTAY/ALI ESKIOCAK takil bir aynî hak olmayıp, alacağa bağlı olan fer\′î bir sınırlı aynî hak mahiyeti¬ni taşır12. Bu bağlamda, tapu kaydındaki yolsuz bir tescile güvenen iyiniyetli üçüncü kişinin, ancak temelinde geçerli bir alacak bulunan rehin hakkım kazanması mümkün olur13. Şöyle ki, tescil geçerli bir hukukî sebebe, muteber bir rehin söz¬leşmesine dayanmamakla birlikte, rehnin temin ettiği alacak sıhhatli ve hukuken geçerli bir alacak ise; alacaklı, alacakla birlikte onun fer\′î olarak tescile güven ilkesi nedeniyle rehin hakkını da kazanmış olur. Buna karşılık, alacak geçerli de¬ğil ise, tapu kütüğündeki tescile dayanarak, ne alacağın ve ne de rehnin kazanıl¬ması söz konusu olur14. 3- Rehinli alacaklı, alacağının rehinle karşılanmayan kısmı için borçlunun diğer malvarlığı unsurlarına başvurma olanağına sahiptir15. Ancak, rehnin borç¬lu dışındaki bir üçüncü şahıs tarafından verilmesi durumunda, üçüncü kişi borç¬lu sıfatını taşımayıp, sadece taşınmazın satış bedeli ile sınırlı olarak sorumlulu¬ğa tâbidir16. 4- Rehin hakkı, nesneler üzerinde oluştuğu takdirde, sınırlı aynî haklar ara¬sında yer alır. Hak ve alacaklar fizikî bir varlığa sahip olmadıklarından, alacak¬lar ve haklar üzerindeki rehinler aynî hak olarak nitelendirilmezler. Nesnel var¬lığa sahip olmayan hak ve alacaklar üzerindeki rehinler, öğretideki baskın görüş uyarınca \"mutlak hak\" olarak kabul edilirler17. Bu görüş, yerindedir; çünkü, ay¬nî haklar ancak somut nesneler üzerinde gerçekleşebilir18. Bu nedenle, taşınır ve taşınmaz nesneler üzerinde kurulan rehin haklarının \"sınırlı aynî haklar\" katego¬risine girdiklerinde hiçbir kuşku yoktur19. 12 AKİPEK, s. 226; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 377; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 680; SAYMEN/ELBlR, s. 518; KUNTALP, Anapara ve Üst Sınır İpotek Ayrımı, s. 13; AYAN, s. 180; DOĞAN, s. 380; EROL, s. 319. 13 Kars. LEEMANN, Art. 824, N. 23; OĞUZMAN/SELlÇl/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 730; tescile güvenin korunması ilkesi hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. No: 186-187. 14 Kars. LEEMANN, Art. 824, N. 23; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 730. 15 OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 732; SAYMEN/ELBİR, s. 571; AKİPEK, s. 228; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 380; GÜRSOY Kemal Tahir/EREN Fikret/CANSEL Erol, Türk Eşya Hukuku, 2. Bası, Ankara 1984, s. 1035; ESENER Turhan/GÜVEN Kudret, Eşya Hukuku, Ankara 1993, s. 221; AYAN, s. 199; ayrıntılı bilgi için bkz. No: 326-327. 16 TEKİNAY, s. 110; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 732; GÜRSOY/EREN/CAN- SEL, s. 1035; AKİPEK, s. 228; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 380; AYAN, s. 182; ayrıntılı bilgi için bkz. No: 328. 17 KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 253-254, 536; SAYMEN/ELBİR, s. 690; AYAN, s. 128. 18 KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 253-254; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 4 vd.; AYAN, s. 254. 19 KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 253. 4 SÜMER ALTAY/AU ESKİOCAK TAŞINMAZ REHNİNE GENEL BAKIŞ 5- Taşınmaz rehni, sınırlı bir aynî hak olmak itibariyle, diğer sınırlı aynî hak¬lardan niteliği gereği farklı bir özellik taşır. Şöyle ki, diğer sınırlı aynî haklar, hak sahibine hakkın konusunu teşkil eden nesneden yararlanma olanağı sağlarken; re¬hinli alacaklının, rehin konusu nesneden yararlanma imkânı yoktur20. Rehnin ay¬nî hak olarak içeriği, alacaklının alacağı ödenmediği takdirde, rehin konusu taşın¬mazın paraya çevrilmesini talep etme yetkisinde kendisim gösterir21. Alacaklıya tanınan rehnin paraya çevrilmesi talep yetkisi; rehnin, alacağın elde edilmesi için mülkiyetin bünyesinden doğan22 aynî bir teminat niteliğini taşımasından kaynak¬lanır. Bu olgu, rehin hakkının güvence fonksiyonuna sahip olmasının doğal bir sonucudur23. Gerçekten, rehin hakkının amaç ve işlevi, rehinli alacaklının rehin konusu nesneden yararlanmasını öngörmeyip, alacağın elde edilememesi farazi¬yesinde, aynî bir teminat olan rehin konusu malın paraya çevrilmesinde kendisi¬ni gösterir. Bu nedenle, rehin hakkı sahibinin rehin konusu maldan yararlanması, rehnin sağladığı aynî hakkın amacı ve kapsamı dışındadır. Esasen, alacaklının re¬hin kurumuna duyduğu gereksinimin kaynağı, rehin ilişkisi aracılığıyla alacağın belli bir taşınmaz ile güvence altına alınmasını sağlamaktır. Rehnin teminat işle¬vinin yanı sıra bir de tedavül görevi vardır24. Bu konuya ayrıca değineceğiz25. 6- Taşınmaz rehni, hak sahibine bir taşınmazın değerinden alacağını elde et¬me yetkisi veren sınırlı bir aynî haktır26. Gerçekten, rehinli alacaklı alacağının vadesinde yerine getirilmemesi durumunda, rehin konusu malı icra makamları aracılığıyla paraya çevirterek, satış bedeli üzerinden alacağını öncelikli olarak elde etme yetkisine sahiptir27. Diğer yandan, rehnin paraya çevrilmesi isteminin ileri sürülebileceği tarihe kadar rehinle yüklü taşınmazda meydana gelebilecek değer azalmalarına karşı, Kanunumuz rehinli alacaklıya bazı önlemleri alma yet¬kisi tanımıştır (MK. m. 865-867)28. Ayrıca, Medeni Kanunumuz rehinli mala 20 AKtPEK, s. 158; SAYMEN/ELBİR, s. 518; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 253; HATEMÃ� Hüseyin/ SEROZAN Rona/ARPACI Abdülkadir, Eşya Hukuku, İstanbul 1991, s. 710; AYAN, s. 128. 21 AKtPEK, s. 162, OĞUZMAN/SELtÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 679; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 262; SAYMEN/ELBİR, s. 518; ayrıca, ayrıntılı bilgi için bkz. No: 70, 275-280. 22 OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMtR, s. 677. 23 AKtPEK, s. 162; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 259; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMtR, s. 680; SAYMEN/ELBİR, s. 519. 24 AKİPEK, s. 163; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 679, 680; SAYMEN/ELBİR, s. 519, 520; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 257-258; GÜRSOY/EREN/CANSEL, s. 1010. 25 Ayrıntılı bilgi için bkz. No: 407-456. 26 AKİPEK, s. 162; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMtR, s. 679, TEKİNAY, s. 70; GÜRSOY/ EREN/CANSEL, s. 1010; HATEMİ/SEROZAN/ARPACI, s. 712; AYBAY Aydın/HATEMİ Hü¬ seyin, Eşya Hukuku Dersleri, İstanbul 1996, s. 187; AYAN, s. 112. 27 OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 679; SAYMEN/ELBİR, s. 518; AKtPEK, s. 162; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 262. 28 Ayrıntılı\′bilgi için bkz. No. 31, 266-273. • TÜRK MEDENÃ� HUKUKUNDA TAŞİNMAZ REHNİ SÜMER ALTAY/ALI ESKIOCAK yönelebilecek tecavüzlere karşı alacaklıya dava açma yetkisi de tanımıştır29. 7- Taşınmaz rehni sınırlı bir aynî hak teşkil ettiğinden, malikin rehinli taşın¬ mazı üçüncü kişilere temlik etmesi, alacaklının rehin hakkım etkilemez. Malik değişse bile, rehinli alacaklının rehinden doğan hakları saklı olduğundan, mülki¬ yet değişikliği borçlunun sorumluluğunu etkilemez (MK. m. 887-889)30. 8- Kanunumuz taşınmazın devri ve bölünmesi faraziyelerinde; taşınmaz malikiyle borçlunun aynı kişi olmasını sağlamak amacıyla, BK. m. 173 vd. hü¬kümleriyle düzenlenen borcun nakli hükümlerinden farklı hükümler sevkederek borcun naklini kolaylaştırmıştır (MK. m. 887-890)31. 9- Taşınmaz rehni, ancak ipotek, ipotekli borç senedi veya irat senedi şek¬linde kurulabilir (MK. m. 850). Bu üç taşınmaz rehni türü dışında yeni bir rehin çeşidi oluşturulamaz. Bu konuda, sınırlı sayılar kanunu (numerus clausııs) geçer¬lidir32. 29 KÖPRÜLÜ/KANETl, s. 294; OĞUZMAN/SELÃ�Çİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 195, 196. 30 Ayrıntılı bilgi için bkz. No. 340-341. 31 AKlPEK, s. 232; OĞUZMAN/SELlÇt/OKTAY-ÖZDEMlR, s. 734; ayrıca ayrıntılı bilgi için bkz. No: 340-349. 32 AKÃ�PEK, s. 164; OĞUZMAN/SELİÇİ/OKTAY-ÖZDEMİR, s. 680; SAYMEN/ELBİR, s. 516; KÖPRÜLÜ/KANETİ, s. 259. 6 Önsöz Taşınmaz rehnini maddî hukuk yönünden irdelemeyi esas alan bu eserimiz, iki kitaptan oluşmaktadır. Birinci kitapta, sistematik açıdan taşınmaz rehni huku¬kunun maddî bünyesine ilişkin ilke, kavram ve kurumlar değerlendirilmiştir. Bu kitapta, kurumların sistem içindeki yeri ve felsefesi özellikle belirtilmiş¬tir. Ayrıca, kurumlan düzenleyen mevzuat açıklanmış, teoriyle uygulama arasın¬daki ilişkiler belirtilmiştir. Ayrıca, incelenen konuya ilişkin içtihatlardan seçil¬miş örneklere yer verilmiştir. Diğer yandan; ele alınan konuların icra ve iflâs hukuku ve medenî yargıla¬ma hukuku ile bağlantılarına özellikle işaret edilmiştir. Bu bağlamda; maddî hu¬kuk kavramı olan rehin hakkının taşınmazın değerini kısıtlayan sınırlı bir aynî hak olması özelliği, rehnin paraya çevrilmesi prosedürü ile bütünlük içinde ol¬duğundan, bu fonksiyonel ilişki gözönünde tutularak, rehin hukukuna ilişkin ku¬rumlar açıklanmıştır. Eserimizin \"İkinci Kitap\" başlığını taşıyan bölümünde yaklaşık 700 adet Yargıtay Kararı, rehin hukukunun ilke ve kavramları esas alınarak tasnif edilmiş, her bir içtihat analize tâbi tutulmak suretiyle, ilke temelinde özetlenmiştir. Ka¬rarlar; konularına göre başlıkları belirlenen paragraflarda, özel karar numaraları (ÖKN) altında yer almıştır. Ayrıca, her paragraf içinde yer alan içtihatlar, krono¬lojik bir dizilişe tâbi tutulmuştur. Kitabımız, ortak ve uyumlu bir çalışmanın sonucunda ortaya çıkmıştır. Ese¬rin kapsamına giren herbir konu birlikte değerlendirilmiş, hukukî sorunlar tartı¬şılmış ve müşterek sonuçlara ulaşılmıştır. Ayrıca, yazarlar arasında üslûp birliği¬ni sağlamak için yapılan çalışmalar kolaylıkla arzu edilen sonuca ulaşmıştır. Yaklaşık iki buçuk yıllık ortak bir çalışmanın ürünü olan bu kitabın değerli meslektaşlarımıza yarar sağlaması durumunda, eserimiz amacına ulaşmış ola¬caktır. Eserin yazarlarından Av. Sümer ALTAY, bu kitabın oluşmasına sağladıkları manevî ve hukukî katkılardan dolayı sevgili eşi Av. Ümran Günşen ALTAY\′a, değerli evlatları Av. Nihan ALTAY, Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kara Ticaret Hukuku Ana Bilim Dalı Araştırma Görevlisi Sıtkı Anlam ALTAY ve Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Ana Bilim Dalı Araş¬tırma Görevlisi Sabah ALTAY\′a içten teşekkürlerini belirtmekten büyük bir mut- V ÖNSÖZ luluk duymaktadır. Eserin yazarlarından Av. Ali ESKİOCAK da, kendisini bü¬yük fedakârlıklarla yetiştiren ve bugünlere gelmesini sağlayan sevgili annesi Münire ESKİOCAK ve babası Hasan ESKİOCAK\′a ve manevî desteklerini hiç¬bir zaman kendisinden esirgemeyen ablalarına ve kardeşine şükranlarını belirt¬meyi zevkli bir görev sayar; ayrıca ve özellikle, her konudaki bilgi ve tecrübele¬rini büyük bir cömertlikle kendisiyle paylaşan, manevî desteğini hiçbir zaman esirgemeyen ve bu kitabın yazılması kıvanç ve onurunu kendisine bahşeden ki¬tabın yazarlarından Sayın Av. Sümer ALTAY\′a sonsuz minnet ve şükranlarını sunmaktan büyük bir mutluluk duyduğunu belirtir. Kitabın meydana gelmesindeki özverili katkıları nedeniyle, değerli büro ar¬kadaşlarımız Av. Sercan ALTAY ve asistanımız Şerife ÖZTÜRK\′e de teşekkürü borç biliyoruz. Nihayet, bu eserin yayımlanmasını her zamanki gibi yoğun bir çaba sonu¬cunda özen ve titizlikle gerçekleştiren Vedat Kitapçılık Basım Yayım Dağıtım San. ve Tic. Ltd. Şti.\′nin yöneticisi Sayın Vedat CARBAŞ\′a ve kitabın dizgi ve tasarımını dikkatli ve özenli çalışmasıyla kaliteli bir biçimde gerçekleştiren Graf Dizgievi sahibi Sayın Sami ABBAS\′a da içten teşekkürlerimizi sunuyoruz. Avukat Sümer ALTAY Avukat Ali ESKİOCAK VI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V İÇİNDEKİLER VII KISALTMALAR XXIII BİRİNCİ KİTAP SİSTEMATİK AÇIDAN TAŞINMAZ REHNİ HUKUKU BİRİNCİ BÖLÜM TAŞINMAZ REHNİNE GENEL BAKIŞ § 1. GİRİŞ 1 § 2. TAŞINMAZ REHNİNİN ÇEŞİTLERİ 7 I- İPOTEK 7 II- İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ 9 III- İRAT SENEDİ 11 IV- TAŞINMAZ REHNİYLE SAĞLANAN ÖDÜNÇ SENETLERİ.... 11 V- § 3. TAŞINMAZ REHNİNİN KAZANILMASI VE SONA ERMESİ.. 12 I- TAŞINMAZ REHNİNİN KAZANILMASI 12 A- HUKUKİ İŞLEMLERDEN DOĞAN REHİNLER 13 B- KANUNDAN DOĞAN REHİNLER 15 1 - TESCİLE TÂB İ OLMAYAN KANUNÃ� REHİNLER 15 2- TESCİLE TÂBİ KANUNÃ� REHİNLER 16 C- REHNİN MAHKEME KARARI İLE OLUŞMASI 17 D- REHÃ�N HAKKININ ZAMANAŞIMI İLE KAZANILAMAYACAĞI 17 II- TAŞINMAZ REHNİNİN SONA ERMESİ 17 VII -■■- İÇİNDEKİLER §4. REHNE KONU TEŞKİL EDEN TAŞINMAZLAR 19 I- GENEL OLARAK 19 II- AYNI ALACAĞIN BÃ�RDEN ÇOK TAŞINMAZLA GÜVENCE ALTINA ALINMASI 20 A- TOPLU REHİN TESlSl SURETİYLE AYNI ALACAĞIN BİRDEN FAZLA TAŞINMAZLA GÜVENCE ALTINA ALINMASI 21 B- ALACAĞIN REHİN YÜKÜNÜN PAYLAŞTIRILMASI SURETİYLE BİRDEN ÇOK TAŞINMAZLA GÜVENCE ALTINA ALINMASI 22 § 5. TAŞINMAZ YÖNÜNDEN REHNİN KAPSAMI 23 I- ANA TAŞINMAZ 23 II- BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR 23 III- EKLENTİLER 24 IV- KİRA GELİRLERİ 26 V- KÂİM DEĞERLER VE SİGORTA TAZMİNATI 27 VI- § 6. REHİN YÜKÜNÜN TÜRK PARASI İLE GÖSTERİLMESİ VE BELLİ BİR TUTARI İÇERMESİ ZORUNLULUĞU 29 I- ANAPARA REHNİ 30 II- ÜST SINIR REHNl 31 DEĞERLENDİRİLMESİ 32 §7. YABANCİ PARA İPOTEĞİ 34 § 8. SINIRLI AYNÃ� HAKLARIN SIRASI VE SABİT DERECELER İLKESİ 36 §9. TAŞINMAZ REHNİNLN DİĞER KURUMLARI 38 I- TAŞINMAZDAN KÜÇÜK BİR PARÇANIN AYRILMASI 38 KURTARILMASI 38 § 10. REHNİN PARAYA ÇEVRİLMESİ 41 VIII İÇİNDEKİLER İKÃ�NCl BÖLÜM TAŞINMAZ REHNLNLN TEMEL İLKELERİ § 11. BELİRLİLİK İLKESİ 43 I- GENEL BİLGİLER 43 A- REHNE KONU OLUŞTURAN TAŞINMAZLAR 43 1- TAŞINMAZ KAVRAMI 43 2- DEVLETE ALT TAŞINMAZLARDA İPOTEK KURULAMAZ 46 3- PAYLI MÜLKİYETTE PAYIN REHNL MÜMKÜNDÜR 47 4- ELBİRLİĞİ MÜLKİYETİNDE PAY REHNÃ� CÂÃ�Z DEĞİLDİR 48 B- AYNI ALACAĞIN BLRDEN FAZLA TAŞINMAZLA GÜVENCE ALTINA ALINMASI 48 1- ANA İLKE: REHİN YÜKÜNÜN BÖLÜNMESİ 48 a- Kavram 48 b- Toplu İpotek ile Karşılaştırılması 50 c- Bu Sistemde Sadece Rehin Yükü Bölünmekte, Alacak Bütünlüğünü Korumaktadır 50 d- Bölünmenin Usulü 51 aa- Sözleşmenin Varlığı 51 bb- Sözleşmenin Bulunmaması 51 e- Toplu İpotek Koşullarının Varlığına Rağmen Tarafların ipotek Yükünün Dağıtılması Suretiyle Rehin Kurmaları 52 f- Toplu ipotek Koşulları Olmadan Toplu ipotek Tesisinin Sonucu 53 g- Rehin Yükünün Dağıtılmasında Farklı Rehin Türlerinin Uygulanabileceği 53 h- Paylı Mülkiyet Rejiminde Rehin Yükünün Dağıtılması 53 ı- Rehin Yükü Paylaştırılan Taşınmazların Rehin Yükleri Arasında Bağlantı Kurulması 53 IX İÇİNDEKİLER j- Rehin Yükünün Dağıtılması Yoluyla Muhtelif Taşınmazlar Üzerinde Rehin Kurulması Durumunda Çeşitli Rehin Türlerinin Uygulanabileceği 54 k- Rehinle Yüklü Taşınmazların Paraya Çevrilmesi 54 2- İSTİSNA: TOPLU REHÃ�N 55 a- Kavram 55 b- Toplu Rehin Modelinde Alacak ve Rehin Yükü Bütünlüğünü Korur 56 c- Belirlilik ilkesinin Geçerliliği 58 d- Alacağın Aynı Olması Koşulu 58 e- Toplu Rehin Nedeniyle Tapu Kaydında Bağlantı Kurulması Zorunluluğu 58 f- Tüm Taşınmazlarda Aynı Rehin Türü Kullanılmak Koşuluyla Herhangi Bir Rehin Türünde Toplu Rehin Oluşturulması Mümkündür 59 g- Paylı Mülkiyet Sisteminde Paylar Üzerinde Toplu Rehin Kurulabilir 60 h- Uygulamada Garâme ipoteği 60 1- Toplu Rehinde Taşınmazların Satışı 60 j- MK. m. 889\′un Öngördüğü Rehnin Bölünmesine ilişkin Koşullar 62 k- Toplu Rehne Konu Oluşturan Taşınmazların Cebri icra Satışlarına ilişkin Yargıtay Kararlan 63 III- GÜVENCE ALTINA ALINAN ALACAĞIN BELÃ�RLÃ� OLMASI 66 A- REHİNİN YÜKÜNÜN TÜRK PARASİ OLARAK OLARAK BELİRTİLMESİ ANA İLKEDİR 66 B- İSTİSNA: YABANCI PARA İPOTEĞİ 70 1-KAVRAM 70 2-ESASLARI 72 a- Kredi Kavramı 72 b- Kredinin Yabancı Para Üzerinden veya Yabancı Paraya Endeksli Türk Parası Türünden Verilmesi İÇİNDEKİLER c- ipotekle Temin Edilen Kredinin Kredi Kuruluşu Tarafından Verilmesi Zorunluluğu 74 d- Tesis Edilecek Rehin Derecesinin içerdiği Miktarın Yabancı Para Türünden Olması Zorunluluğu 75 e- Aynı Derecede Aynı Para Türünün Kullanılması Suretiyle Muhtelif Rehinlerin Kurulabileceği 75 f- Yabancı Para Rehninin Sadece ipotek Tesisi Suretiyle Gerçekleştirilmesi 76 g- Yabancı Para ipoteğinin Anapara veya Üst Sınır ipoteği Biçiminde Kurulabileceği 76 h- Yasal Koşullan Mevcut Olmamasına Rağmen Yabancı Para ipoteği Kurulmasının Yaptırımı 79 3- YABANCI PARA İPOTEĞİNDE BOŞ DERECE BIRAKILMASI VE BOŞ DERECE ÜZERİNDE TASARRUF EDÃ�LMESl 79 a- Boş Derece Bırakılması 79 b- Boş Derece Üzerinde Tasarruf Edilmesi 79 IV- ALACAĞIN KAPSAMI YÖNÜNDEN BELİRLİLİK İLKESÃ� 81 A- ANAPARA İPOTEĞİ 81 1-KAVRAM 81 2- ANAPARA İPOTEĞİ - ÜST SINIR İPOTEĞİ AYRIMINDA UYGULANACAK KRİTER 82 3- ANAPARA İPOTEĞİNİN İLAMLI TAKİP USULÜNE GÖRE PARAYA ÇEVRİLMESİ 85 4- ANAPARA İPOTEĞİNİN KAPSAMI 87 a- Anapara ipoteğinin Kapsamına Giren Unsurlar 87 aa- Anapara 87 bb- Takip Giderleri 87 cc- Gecikme Faizi 87 dd- Sözleşme Faizi 92 ee- Taşınmazın Korunması için Yapılan Giderler ve Sigorta Primi 94 b- Anapara İpoteğinin Kapsamına İlişkin Yargıtay Kararları 94 XI 5- ANAPARA İPOTEĞİNİN GÜVENCE ALTINA ALDIĞI BORÇ İÇİN KAMBİYO SENEDİ DÜZENLENMESİ 96 6- ANAPARA İPOTEĞİNİN İPTALİNE iLlŞKlN DAVALAR 97 7- YABANCI PARA ÜZERİNDEN ANAPARA İPOTEĞİ KURULMASI MÜMKÜNDÜR 98 8- ANAPARA REHNl İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ VE İRAT SENEDİ DÜZENLENEREK OLUŞTURULABİLİR 98 9- MALİKİN BAŞKASININ BORCU İÇİN TAŞINMAZI ÜZERİNDE ANAPARA İPOTEĞİ KURMASININ KOŞULLARI 98 10- ANAPARA İPOTEĞİNİN KAPSAMINA GİRMEYEN ALACAK IÇlN BORÇLU ALEYHİNE GENEL HACİZ VEYA GENEL İFLÂS YOLUYLA TAKİP YAPILABİLECEĞİ 100 11- BORCUN ÖDENMESİ SURETİYLE ANAPARA İPOTEĞİNİN SONA ERMESİ 100 B- ÜST SINIR İPOTEĞİ 101 1-KAVRAM 101 2- ÜST SINIR İPOTEĞİNİN SAĞLADIĞI GÜVENCE ÜST SINIRI YANSITAN MİKTARI AŞAMAZ 104 3- ALACAKLININ ÜST SINIRI AŞAN MİKTARDAKİ ALACAĞI TEMİNATSIZ ALACAK STATÜSÜYLE İCRA VE İFLÂS TAKİBİNE KONU TEŞKİL EDER 109 4- ÜST SINIR İPOTEĞİNDE BORÇ MİKTARININ BELİRLENMESİ 110 5- ÜST S INIR İPOTEĞİNİN SAĞLADIĞI ALACAĞIN TAHSİLİ İÇİN İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA İLAMSIZ TAKIP YAPILABİLİR 113 6- ÜST SINIRI AŞAN MİKTARI İÇEREN İPOTEĞE DAYALI TAKİPLERE MUHALEFET SÜRESİZ ŞİKÂYETE TÂBİDİR 115 7- BAŞKASININ BORCU IÇlN ÜÇÜNCÜ KlŞlLERlN TAŞINMAZLARI ÜZERİNDE ÜST SINIR İPOTEĞİ TESİS EDİLMESİ 116 ^H İÇİNDEKİLER 8- ÜST SINIR İPOTEĞİNE İLİŞKİN REHİN SÖZLEŞMELERİNDE ALACAĞIN HUKUKÃ� SEBEBİNİN YER ALMASI 118 9- YABANCI PARA ÜZERİNDEN ÜST SINIR İPOTEĞİ KURULMAI 118 10- ÜST SINIRI AŞAN ALACAK KESİMİ AÇISINDAN ZAMANAŞIMININ İŞLEMESİ 118 11- MK. m. 876\′NIN ÖNGÖRDÜĞÜ ALACAKLARIN ÜST SINIRIN KAPSAMINA DAHlL OLUP OLMADIĞI 120 12- İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ VE İRAT SENETLERİNİN ÜST SINIR REHNİ ŞEKLİNDE KURULAMAYACAĞI.. 120 13- ÜST SINIR İPOTEĞİNİN REHlN YÜKÜNÜN BÖLÜNMESİ VEYA AYNI ALACAĞIN TÜMÜNÜN BİRDEN FAZLA TAŞINMAZLA GÜVENCE ALTINA ALINMASI FARAZİYELERİNDE DE UYGULANABİLECEĞİ 120 14- ÜST SINIR İPOTEĞİNE KONU TEŞKÃ�L EDEN BORCUN ÖDENMESİ SURETİYLE İPOTEĞİN SONA ERMESİ 122 C- UYGULAMANIN ORTAYA KOYDUĞU KAT KARŞILIĞI İNŞAATLAR NEDENİYLE OLUŞTURULAN İPOTEKLER 124 § 12. KAMUYA AÇIKLIK İLKESİ 128 I- GENEL OLARAK 128 II- AYNÃ� HAK YÖNÜNDEN TESCİLE GÜVENİN KORUNMASI 129 III- TAŞINMAZ REHNİNtN İLİŞKİN BULUNDUĞU HUKUKÃ� SEBEPLERE GÖRE TESCİLLE KURULMASI 130 A- TAŞINMAZ REHNİNİN HUKUKÃ� İŞLEM DOĞRULTUSUNDA KURULMASI 131 1- REHİN SÖZLEŞMESİ, TESCİL TALEBİ VE TESCİLİN İCRASI 131 a- Rehin Sözleşmesi 131 aa- Niteliği 131 bb- Hukukî Sebep ile Fer\′îlik İlişkisinin Farkı 131 XIII İÇİNDEKİLER cc- Rehnin Zorunlu İçeriği 132 aaa- Sözleşmenin Tarafları 132 bbb- Rehne Konu Teşkil Eden Taşınmazların Belirlenmesi 134 ccc- Rehne Konu Teşkil Eden Alacağın ve Hukukî Sebebinin Belirlenmesi 134 ddd- Rehnin Derecesinin Belirtilmesi 137 dd- Sözleşmenin Şekli 138 aaa- Ana Kural Resmî Şekil Şartıdır 138 bbb- Kuralın İstisnası 138 b- Tescil Talebi ve Tescil 139 2- ÖLÜME BAĞLI TASARRUF 149 3- TEK TARAFLI İŞLEMLE DOĞAN REHİNLER 150 B- TESCİLE TÂBİ KANUNÃ� REHİNLER 150 IV- TESCİLSİZ REHİNLER 151 A- KANUNDAN DOĞAN SİCÃ�L DIŞI REHİNLER 151 B- MAHKEME KARARI İLE DOĞAN REHİNLER 152 V- ZAMANAŞIMI İLE REHNİN İKTİSAP EDİLEMEYECEĞİ 153 IV- REHNİN SONA ERMESİ 153 A-TERKİN 153 ı- ALACAĞA İLİŞKİN SEBEPLERLE REHNİN SONA ERMESİ 153 a- Rehinle Temin Edilen Borcun Ödenmesi 153 b- Üst Sınır ipoteğinde Herhangi Bir Borcun Bulunmaması ve Sözleşmede Bağlayıcı Bir Hükmün Olmaması Faraziyesinde ipoteğin Ortadan Kaldırılması 157 c- Alacağın Kaynaklandığı Geçerli Bir Temel Borç İlişkisinin Bulunmaması Nedeniyle Rehnin Mahkeme Kararıyla Sona Erdirilmesi 157 2- ALACAKTAN SOYUT NİTELİKTEKİ TERKlN SEBEPLERİ 158 B-YOK OLMA 158 C- KAMULAŞTIRMA 159 D- SÜRENİN SONA ERMESİ 162 VII- REHİNLE SAĞLANAN ALACAĞIN ZAMANAŞIMINA UĞRAMAMASI 163 XIV İÇİNDEKİLER § 13. TEMİNAT İLKESİ 168 I- TEMİNATIN TAŞINMAZ YÖNÜNDEN KAPSAMI 168 A-TAŞINMAZ 168 B- BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR VE EKLENTİLER 168 1- BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR 168 2-EKLENTİLER 171 C- KİRALAR VE KÂİM DEĞERLER 177 1- KİRA GELİRLERİNİN TAŞINMAZ REHNlNÃ�N KAPSAMINA GİRMESİ 177 a- Kavram 177 b- Kiranın Taşınmaz Rehninin Kapsamına Girmesi Bakımından Kanunun Öngördüğü Sınırlamalar 178 aa- Takibin Malike Bildirilmesinden veya İflâsın İlânından Önce Kiracının Malike İyi Niyetle Yaptığı Ödemeler Geçerli Bir İfa Niteliğini Taşır 179 bb- Alacaklının Takibe Geçmesinden veya iflâs Kararı Verilmesinden Önceki Dönemde Muaccel Olan Kiralar Rehnin Kapsamına Girmez 179 cc- Kanunun Öngördüğü Rehnin Olumlu Kapsamı ile İlgili Dönemde Muaccel Olan Kiraların Malike Ödenmesinin Kiracıyı İkinci Kez Ödeme Yükümlülüğü Altına Sokacağı 180 dd- MK. m. 863, Alt Kiracının Ödeyeceği Kiraları Kapsamaz 180 ee- Kiracının Vadeden Önce Yapacağı Ödemeler Kendisini İkinci Kez Ödeme Yapma Borcundan Kurtarmaz 181 ff- Kiracının Taşınmaz Rehninin Kapsamına Giren Borcunu Alacağı ile Takas Etmesi Caiz Değildir 181 gg- Kiracı ve Malik Sonradan Yapacakları Anlaşma ile Vadeyi Geriye Çekmek Suretiyle Rehnin Kapsamına Girecek Kiraları Kapsam Dışına Çıkarmak Yetkisine Sahip Değildirler 181 hh- MK. m. 863\′ün İflâsın ilânına İlişkin Hükmü, Sadece Malikin iflâsı Halinde Uygulanır 182 ıı- MK. m. 863 Nakdî Kiraların Yanı Sıra Gayrinakdî Kiraları da İçerir 182 jj- Kira Paralarının Gelecekteki Süreler için Peşin Olarak Ödenmesi 182 İÇİNDEKİLER c- Kiracı Aleyhine icra Dairesi Tarafından Takip Yapılması ve Diğer Tedbirlerin Alınması 184 2- KÂİM DEĞERLER VE SÃ�GORTA TAZMİNATI 184 a- Sürrogatlar 184 b- Sigorta Tazminatı 185 II- TEMİNATIN KORUNMASINA İLİŞKİN ÖNLEMLER 188 A- MALÃ�KİN KUSURU İLE TEMİNATIN DEĞERİNİN AZALMASI 189 1- TEMİNATIN DEĞERİNİN AZALMASI TEHLİKESİNİN SÖZ KONUSU OLMASI HALİNDE 189 2- TEMİNATIN DEĞERlNlN AZALMASI VEYA BU YOLDAKİ EYLEMLERİN SÜRDÜRÜLMESİ DURUMUNDA 190 a- Değer Azalmasının Gerçekleşmesi 190 b- Değer Azalmasının Devam Etmesi 191 B- MALİKİN KUSURU OLMAKSIZIN TEMİNATIN DEĞERİNİN DÜŞMESİ DURUMUNDA 191 III- TAŞINMAZIN KÜÇÜK PARÇALARA AYRILMASI 192 IV- REHNlN PARAYA ÇEVRİLMESİ 193 V- § 14. SINIRLI AYNÃ� HAKLARIN SIRASI VE SABİT DERECELER İLKESİ 197 I- KURAL 197 II- İSTİSNA 200 III- § 15. TAŞINMAZ REHNİNİN DİĞER KURUMLARI 204 I- ARAZİLERİN BİRLEŞTİRİLMESİ 204 II- ALACAKLIYA KAYYIM ATANMASI 207 III- TAŞINMAZIN TEK TARAFLI BEYAN İLE REHİNDEN KURTARILMASI 207 1-KAVRAM 207 2- REHİNDEN KURTARMANIN KOŞULLARI 208 3- REHİNDEN KURTARMANIN PROSEDÜRÜ 209 a- Ödeme Önerisinin Bildirilmesi 209 b- Rehinli Alacaklıların Cebri İcra İhalesi Yapılmasını Talep Yetkileri 209 4- REHİNLERİN TERKİNİ 210 XVI İÇİNDEKİLER ÜÇÜNCÜ BÖLÜM TAŞINMAZ REHNÃ�NİN ÇEŞİTLERİ §16. İPOTEK 211 I- KAVRAM 211 II- FERİLİK İLKESİ 217 1- İPOTEĞİN OLUŞUMU AÇISINDAN 217 2- İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ AÇISINDAN 218 3- ALACAĞIN TEMLİKİ AÇISINDAN 221 4- TAPU SİCİLİNE GÜVEN AÇISINDAN 222 5- İPOTEĞİN SONA ERMESİ AÇISINDAN 228 III- BORÇLUNUN TÜM MALVARLIĞIYLA SORUMLU OLMASI 230 IV- ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN TAŞINMAZI ÜZERİNDE İPOTEK OLUŞTURULMASI 232 1-KAVRAM 232 2- ÖDEME İSTEMİNİN BORÇLU VE ÜÇÜNCÜ ŞAHSA BİLDİRİLMESİ ZORUNLULUĞU 242 3- ÜÇÜNCÜ KİŞİ MALİKİN BORCU SONA ERDİRME HAKKI 248 V- İPOTEKLE TAKYİD EDİLEN TAŞINMAZLARDA OLUŞAN MÜLKİYET DEĞİŞİKLİKLERİ 257 1- İPOTEKLİ TAŞINMAZIN DEVRİ 257 2- İPOTEKLİ TAŞINMAZIN BÖLÜNMESİ 261 a- Genel Olarak 261 b- Alacaklının Bölünmeye Karşı Alacağını Talep Etme Yetkisine Sahip Olması 262 c- Bölünmenin Tâbi Olduğu Koşullar 262 d- Bölünmede Uygulanacak Yöntem 263 e- Taşınmazı Devralanların Borcu Üstlenmeleri 264 f- İcra Safhasında Bölünmenin Şekli Hakkındaki Yargıtay İçtihatlarının Değerlendirilmesi 264 VI- KANUNÃ� İPOTEK HAKLARI 268 A- TESCİLE TABİ OLMAYAN KANUNÃ� İPOTEKLER 268 a- Kavram 268 XVII İÇİNDEKİLER b- Doğrudan Doğruya Kanundan Doğan Rehne Vücut Veren Yasa Hükümleri 269 B-TESCİLE TÂBİ KANUNÃ� İPOTEKLER 271 1-KAVRAM 271 2- TESCİLE TÂBİ KANUNÃ� REHlN ÇEŞİTLERİ VE TESCİL TALEBİNİN SÜRESİ 272 3- İPOTEK KURMA YETKİSİ SAĞLAYAN HAKKIN HUKUKÃ� NİTELİĞİ 277 4- TESCİL TALEBİ VE TESCİLİN İCRASI 277 5- TESCİLİ TALEP HAKKINDAN FERAGAT 278 6- TESCİLE TÂBİ KANUNÃ� İPOTEK HAKLARININ SIRASI 279 C- YAPI ALACAĞI İPOTEĞİ 279 1- GENEL OLARAK 279 2-YAPI ALACAĞI İPOTEĞİNİN KOŞULLARI 282 a- Hak Sahibi Olma Koşulu 282 b- Yapı Alacağı Kavramı 284 c- Yeterli Güvence Gösterilmesi Durumunda Yapı ipoteğinin Kurulmayacağı 285 3- YAPI ALACAĞI İPOTEĞİNİN HUKUKÃ� NİTELİĞİ 285 4- YAPI ALACAĞI İPOTEĞİNİN TESCİLİ 286 a- Tescilin Tâbi Olduğu Süre 286 b- Malikin Borcu Tanıması 288 aa- İşin Bitiminden Önceki Aşamada 288 bb- İşin Bitiminden Sonraki Aşamada 289 c- Mahkeme Kararma Dayalı Tescil 289 aa- İşin Bitmesinden Önceki Aşamada 289 bb- İşin Bitmesinden Sonraki Aşamada 289 d- Hak Düşümü Süresinin İhtiyatî Tedbir ile Korunması 289 5- YASAL İPOTEK HAKKINDAN ÖNCEDEN VAZGEÇILEMEMESI 291 6-YAPI ALACAĞI İPOTEKLERİNİN SIRASI 291 7- YAPI ALACAKLILARININ SIRADA ÖNDE GELEN DİĞER REHİN HAKLARI KARŞISINDA ÖNCELİK HAKKI 292 a- Giriş 292 b- Koşulları 293 aa- Yapı Alacaklısı ipoteğinin Tescil Edilmiş Olması... 293 XVIII İÇİNDEKİLER bb- Taşınmaz inşaat işlerine Başlanılmadan Önceki Değerinden Fazla Rehin Yükleriyle Kayıtlanmış Olmalıdır 293 cc- Yapı Alacaklısı Satış Bedelinden Alacağını Tamamen veya Kısmen Elde Edilmemiş Olmalıdır.... 293 dd- Yapı Alacaklılarının Öncelik Hakkı Taşınmaza Kattıkları Ek Değer ile Sınırlıdır 293 ee- Eserin Yapılmasından Önce Taşınmaz Üzerinde Rehin Kuranların Yapı Alacaklılarının Uğrayacakları Zararı Bilmeleri veya Bilebilecek Durumda Olmaları Gerekir 294 ff- Yapı Alacaklılarının Öncelik Hakkını inşaat Kredisinden Doğan Alacakları Güvence Altına Alan ipoteklere Karşı ileri Sürmeyecekleri 294 c- Ön Sıradaki Rehinli Alacakların Temliki 294 aa- İpoteğin Temliki 294 bb- Rehin Senetlerinin Devri 294 d- Öncelik Hakkının Hesabı ve Dava Yoluyla Talep Edilmesi 295 § 17. İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ VE İRAT SENEDİ 297 I- KAVRAM 297 II- İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ 299 III- İRAT SENEDİ 301 IV- İPOTEKLİ BORÇ SENEDİNE VE İRAT SENEDİNE HÂKlM OLAN ORTAK İLKELER VE ÖZELLİKLER 309 1- SENETTE TECESSÜM EDEN ALACAK YÖNÜNDEN 303 a- Senetlerin Koşul ve Karşı Edim İçermemesi 303 b- Senetlerin Düzenlenmesiyle Borcun Yenilenmesi Sonucunun Doğması 303 c- Rehin Senetlerinde Sorumluluk 303 2- SENETLERİN DÜZENLENMESİ YÖNÜNDEN 304 a- Rehin Hakkının Doğduğu An 304 b- ipotekli Borç Senedi ve irat Senedinin Tanzimi 304 c- ipotekli Borç Senedi ve irat Senedinin Alacaklıya Teslimi 305 XIX İÇİNDEKİLER 3- REHİN SENETLERİNİN KIYMETLİ EVRAK NİTELİĞİNDE OLMASI YÖNÜNDEN 305 e- Mutlak (Objektif) Def îler 306 4- TAPU KÜTÜĞÜNE GÜVEN İLKESİ YÖNÜNDEN 307 a- Sicilin Üstünlüğü 307 aa- Sicildeki tescil işleminin gerçeği yansıtmaması.... 307 bb- Tescilin yolsuz olması 307 b- Hazinenin Sorumluluğu 308 5- ORTAK TEMSİLCİ ATANMASI YÖNÜNDEN 308 6- ÖDEMEYE İLİŞKİN HÜKÜMLER YÖNÜNDEN 308 a- Ödemenin Yapılacağı Kişi 308 b-Ödeme Yeri 309 7- HUKUKÃ� İLtŞKİDE MEYDANA GELEN DEĞİŞİKLİKLER YÖNÜNDEN 309 8- İPOTEKLİ BORÇ SENEDİ VE İRAT SENEDİNİN İPTALİ YÖNÜNDEN 309 9- REHİN SENETLERİNE BAĞLI HAKKIN SONA ERMESİ YÖNÜNDEN 310 10- REHİN SENETLERİNE DAYALI TAKİP PROSEDÜRÜ YÖNÜNDEN 310 § 18. TAŞINMAZ REHNİYLE GÜVENCE ALTINA ALINAN ÖDÜNÇ SENETLERİ 311 I- REHİNLİ TAHVİLLER 311 1-KAVRAM 311 2- REHİNLİ TAHVİLLERİN ÇIKARILMA YÖNTEMLERİ 312 a- Tahvil Alacaklıları Yararına Taşınmaz Rehni Oluşturulması 312 b- Taşınmaz Rehnini Aracı Banka Yararına Oluşturulması 313 II- SERİ HALİNDE REHÃ�N SENEDİ ÇIKARILMASI 313 XX İÇİNDEKİLER II. KİTAP TAŞINMAZ REHNİNE İLİŞKİN YARGITAY KARARLARI § 1- İPOTEĞE İLİŞKİN DAVALARDA HUSÛMET, ZORUNLU YETKİ, HARÇ VE VEKÂLET ÜCRETİNE İLİŞKİN İÇTİHATLAR 317 § 2- ANAPARA İPOTEĞİ 333 §3- ÜST SİNİR İPOTEĞİ 371 § 4- REHİN YÜKÜNÜN TÜRK PARASİ OLARAK GÖSTERİLMESİ ZORUNLULUĞU 513 § 5- YABANCI PARA İPOTEĞİ 522 § 6- REHNİN KONUSU 526 § 7- BÜTÜNLEYİCİ PARÇA 532 §8- EKLENTİ 546 § 9- KİRALAR 583 § 10- SİGORTA BEDELİ VS. KÂİM DEĞERLER 587 § 11- AYNI ALACAĞIN BİRDEN ÇOK TAŞINMAZLA TEMİNAT ALTINA ALINMASI 589 §12-BAŞKASININ BORCU İÇİN İPOTEK VERİLMESİ 616 § 13-ESAS BORÇLU İLE MÜŞTEREK BORÇLU VE MÜTESELSİL KEFİLLERİN REHİNLE TEMİN EDİLEN BORÇTAN MALVARLIKLARI İLE SORUMLU OLDUKLARINA İLİŞKİN İÇTİHATLAR 695 § 14- ALACAĞA BAĞLILIK (FER\′Ã�LlK) İLKESİ 711 § 15- TAŞINMAZLARIN BİRLEŞTİRİLMESİ 729 § 16- İPOTEĞİN DEVRİ VE BÖLÜNMESİ 734 § 17- ALACAĞIN TEMLİKİ 761 § 18- REHNİN HUKUKÃ� SEBEBİ VE YOLSUZ TESCİL 766 § 19- İPOTEĞİN TERKİN VE İPTALİ 808 § 20-KAMULAŞTIRMA 891 § 21- SÜRENİN BİTMESİ 905 •v. XXI İÇİNDEKİLER § 22- LEX COMMlSSORİA YASAĞI, İNAÇLI TEMLİK 907 § 23- AYNÃ� HAKLARIN VE REHİNLERİN SIRASI 932 § 24- ZAMANAŞIMI 949 § 25- KANUNDAN DOĞAN SİCİL DIŞI OLUŞAN İPOTEKLER .... 958 § 26- TESCİLE TÂBİ KANUNİ İPOTEKLER 965 § 27- KAT KARŞILIĞI İNŞAAT YAPIM SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN İPOTEKLER 999 BİBLİYOGRAFYA 1017 ANALİTİK KAVRAM FİHRİSTİ 1023 KANUN MADDELERİNE GÖRE ARAMA CETVELİ 1049 XXII