Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Kasım (135)      Ekim (240)      Eylül (207)      Ağustos (63)

Mukayeseli Hukukta ve Uygulamada Hayat Sigortası

Mukayeseli Hukukta ve Uygulamada Hayat Sigortası



Sayfa Sayısı
:  
442
Kitap Ölçüleri
:  
16x24
Basım Yılı
:  
2014
ISBN NO
:  
978-975-537-222-8

50,00 TL ( KDV Dahil )












İKİNCİ BASIYA ÖNSÖZ


 


 


 


Kitabımızın birinci basımının yayımlandığı 2005 yılından bu yana, ülkemizde yoğun mevzuat değişikliği yaşanmıştır. Sözleşme hukuku açısın­dan, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun yerine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile 6098 sayılı Türk Borçlar Kanu­nu'nun kabulü, sigorta sözleşmelerine uygulanacak hükümlerde köklü deği­şiklikler yaratmıştır. Öte yandan, sigorta sözleşmesinin risk üstlenici tarafı durumundaki sigorta şirketinin kooperatif ya da anonim şirket şeklinde teş­kilatlanması gerekliliği, sigortacının şirketler hukuku bakımından da Türk Ticaret Kanunu'nda yapılan değişikliklerden etkilenmesi sonucunu doğur­muştur.


 


 


Konumuz açısından denetim hukuku yönüyle önem arz eden 7397 sa­yılı Sigorta Murakabe Kanunu yürürlükten kaldırılarak, Avrupa Birliği Di­rektifleri de gözetilerek hazırlanan Sigortacılık Kanunu 3.6.2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Söz konusu Kanun'da önce, "6327 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ve daha sonra da "Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Ya­pılmasına Dair Kanun" ile esaslı nitelikte olmayan değişikliklere gidilmiştir. Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu'nda yapılan deği­şiklikler yanında 6100 sayılı yeni Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun da sigorta sözleşmelerini etkilemiştir.


 


 

Yaşanan mevzuat değişiklikleri karşısında Kitabımızın revizyonu ge­rekliliği ortaya çıkmış ve kitap tamamıyla yenilenmiştir. Kitapta öncelikle, sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlere ağırlıklı şekilde yer verilmiş­tir. Zira, 6102 sayılı Kanunun Sigorta Kitabının genel hükümleri, her türlü sigorta sözleşmesine uygulanmak üzere kaleme alınmıştır. Dolayısıyla, ha­yat sigortalan ile ilgili maddeler, aslında genel hükümleri tamamlayıcı nite­liktedir. Diğer taraftan, 6102 sayılı Kanundaki düzenlemeler, konuya açıklık getirmek amacıyla 6762 sayılı Kanunla karşılaştırmalı şekilde incelenirken, hayat sigortasının sözleşme hukuku karşısındaki yeri Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde değerlendirilmiştir. Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatınm Sistemi Kanunu'nda düzenlenen sigortacılıkla ilgili hükümlerin, yeni Türk Ticaret Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu karşısındaki durumunun ne olduğu ortaya konulurken, irat sigortalarına ilişkin düzenlemeler bakımından da Hayat Grubu Sigortalan Yönetmeliği'ne ilişkin açıklamalara ağırlık veril­miştir.

 



 



 



KONU BAŞLIKLARI



 

 

- Hayat Sigortası Çeşitleri

- Hayat Sigorta Sözleşmesinde Yer Alan Kişiler

- Hayat Sigorta Sözleşmesinin Kurulması, Zamanaşımı ve Yetki Kuralı

- Tarafların ve Sözleşme ile ilgili Kişilerin Hak, Borç ve Yükümlülükleri

- Hayat Sigorta Sözleşmesinin Sona Ermesi

 

   

İÇİNDEKİLER   

 

 

 

TEŞEKKÜR     VII

İKİNCİ BASIYA ÖNSÖZ          IX

BİRİNCİ BASIYA ÖNSÖZ        XI

KISALTMALAR           XXXVII

GİRİŞ   1

V-                   SİGORTA KAVRAMI   1

I-                     Genel Olarak     1

II-                   Sigortanın Tanımı          2

I-                     İhtimal Kavramı            4

II-                   Risk Kavramı    5


  1. Genel Olarak     5


  2. Risk Niteliği Taşımayan Olaylar  6


  3. Risk Seçimi       7



III-                  Büyük Sayılar Kanunu   9

VI-                 HAYAT SİGORTASI VE SOSYAL GÜVENLİK            9

VII-                HAYAT SİGORTASININ TARİHΠ        11

VIII-              HAYAT SİGORTACILIĞININ ÜLKEMİZDEKİ GELİŞİMİ        13


  1. Cumhuriyet Öncesi        13


  2. Cumhuriyet Dönemi                              14



1. Genel Olarak 14


  1. Sigorta Murakabe Kanunu Dönemi         15


  2. 510 sayılı Sigorta Murakabe Kanununun Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Hükmünde Kararname Dönemi 15


  3. 539 sayılı Sigorta Murakabe Kanununun Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Hükmünde Kararname Dönemi 17



 

d) Sigortacılık Kanunu Dönemi  18

V-                   Hayat Sigortacılığının Gelişimini Olumsuz Etkileyen Faktörler     18

VI-                 Hayat Sigortacılığına Yönelik Mevzuat    20

I-                     6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu 21

II-                   Sigorta Murakabe Kanunu          21

III-                  Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu   22

IV-                 Sigortacılık Kanunu       23

V-                   6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 24

VII-                Hayat Sigortacılığına İlişkin Gelişmelerin Değerlendirilmesi         25

I-                     HAYAT SİGORTASININ HUKUKİ NİTELİĞİ  26


  1. Kumar Bahis Sözleşmeleri Açısından      26


  2. Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Sözleşmeler Açısından      28


  3. Şarta Bağlı Sözleşmeler Açısından          28


  4. Genel İşlem Şartlarını İçerir Sözleşmeler Açısından         30



II-                   HAYAT SİGORTASININ TÜRK TİCARET KANUNU’NDA DÜZENLENİŞ ŞEKLİ VE MEBLAĞ SİGORTASI NİTELİĞİ         30


  1. Türk Ticaret Kanunu’ndaki Sınıflandırmada Hayat Sigortasının Yeri ... 30


  2. Hayat Sigortasının Meblağ Sigortası "Niteliği      31


  3. Hayat Sigortasında Halefîyetin Olmaması            32


  4. Hayat Sigortasında Zararın Denkleştirilmesi İlkesinin Uygulanmaması       33



BİRİNCİ BÖLÜM HAYAT SİGORTASI ÇEŞİTLERİ

I. GENEL OLARAK     35

A. Ölme İhtimaline Karşı Hayat Sigortası (Kapital Sigortası)        36

1. Genel Olarak 36

2. Çeşitleri        38

a) Belli Bir Süre İçinde Ölme İhtimaline Karşı Hayat Sigortası

(Dönemlik Sigorta - Term Insurance)      38

aa) Genel Olarak           38

bb) Çeşitleri                              38

 

l/a) Sabit Teminatlı Dönemlik Hayat Sigortası

(Level Term Insurance)   39

l/b) Azalan Teminatlı Dönemlik Hayat Sigortası

(.Decreasing Term Insurance)      39

l/c) Artan Teminatlı Dönemlik Hayat Sigortası

(Increasing or Increasable Term Insurance)           40

l/d) Yenilenebilir Dönemlik Hayat Sigortası

(Renewable Term Insurance)       40

l/e) Karma Dönemlik Hayat Sigortası (Renewable,

Convertible and Increasable Term Insurance)        40

l/f) Değiştirilebilir Dönemlik Hayat Sigortası

(     41

l/g) Aileye Gelir Sağlayan Dönemlik Hayat Sigortası

(Family Income Benefits)            41

b) Kaydıhayat Şartıyla Ölüm Sigortası (Whole of Life Insurance)   41

aa) Genel Olarak           41

bb) Çeşitleri      42

l/a) Kâr Paylı ve Kâr Paysız Kaydıhayat Şartıyla Ölüm Sigortası (With-Profıts and Non-Profıts Whole of

Life Insurance)   42

l/b) Düşük Değerli Kaydıhayat Şartıyla Ölüm Sigortası

(Low Cost Whole of Life Insurance)          43

B. Yaşama İhtimaline Karşı Hayat Sigortası

(Pure Endowment Insurance)       44

V-                   Genel Olarak     44

VI-                 Çeşitleri            44

I-                     Sözleşmede Öngörülen Süre Sonunda Hayatta Kalma İhtimaline Karşı Hayat Sigortası       45

II-                   İrat Sigortası (Annuity Insurance)            45

aa) Çeşitleri       46

l/a) Sigortalının Yaşam Süresine Bağlı veya Dönemlik Yapılan İrat Sigortası (Temporary or Lif etime Annuity

Insurance)         46

l/b) Garanti Süresi İçeren İrat Sigortası (With-Guarantee

Period Annuity Insurance)           46

bb) İrat Sigortasının Mevzuatımızdaki Yeri         47

l/a) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu Açısından    47

l/b) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Açısından    48

 

l/c) Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu

Açısından             48

1/aa) Genel Olarak             48

1/bb) Yıllık Gelir Sigortası Tanımına İlişkin

Değerlendirmeler 49

1/cc) İrat Sigortasının Emeklilik Sözleşmesiyle

Bağlantısı             50

1/dd) Sigortacılık Kanunu Açısından           51

1/aaa) Genel Olarak          51

1/bbb) Hayat Grubu Sigortaları Yönetmeliği’nin

Değerlendirilmesi 51

l/aaaa)Konuların Düzenlenişi Bakımından 51

1/bbbb) Tanımlamalar Bakımından            52

1/cccc) İrat Ödemeli Hayat Grubu Sigortası

Bakımından        54

1/aaaaa) Genel Olarak      54

V-                   Tanımlamaya İlişkin Değerlendirmeler         55

VI-                 Emeklilik İradı Sunan Sözleşmeler 57

VII-                İrat Ödemeli Hayat Grubu Sigortasının

(Yıllık Gelir Sigortasının) Tabi Olduğu

Özel Düzenlemeler             58

i/a) Tarife Tasdiki               58

i/b) Kullanılacak Poliçe ve Bilgilendirme Formu         59

i/c) Bilgi İşlem Alt Yapısı  60

cc) İrat Sigortalarında Terminoloji Sorunu   61

I-                     Karma Hayat Sigortası (Endowment Insurance)       62

I-                     Genel Olarak        62

II-                   Çeşitleri 63


  1. Kâr Paylı ve Kâr Paysız Karma Hayat Sigortası



('With-Profıts and Non-Profıts Whole Life Insurance)             63


  1. Düşük Değerli Karma Hayat Sigortası (Low Cost Endowment



Life Insurance)   64


  1. Yatınmlı Hayat Sigortası 64


  2. Genel Olarak        64


  3. Çeşitleri 65


  4. Üniteye Bağlı Hayat Sigortası         65


  5. Birikimli Hayat Sigortası  66



  6. II. KANUNLA NİTELENDİRİLMİŞ HAYAT SİGORTASI    66

    İKİNCİ BÖLÜM HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNDE YER ALAN KİŞİLER

    I. SÖZLEŞME İLE İLGİLİ KİŞİLER            69

    A. Sözleşme Tarafları        69

    1. Sigortacı           70

    a) Sigortacı Olabilecekler  70

    aa) Sigorta Şirketi               71

    l/a) Genel Olarak 71

    l/b) Yapılanma Şekli          71

    1/aa) Anonim Şirket Şeklinde Faaliyet Gösterecek

    Şirketler 72

    1/bb) Kooperatif Şirket Şeklinde Faaliyet Gösterecek

    Şirketler 75

    1/cc) Yabancı Sigorta Şirketlerinin Türkiye’deki

    Faaliyeti                76

    l/c) Teşkilatlanması           78

    l/d) Faaliyet Esasları          78

    1/aa) Genel Olarak             78

    1/bb) Hayat Grubu Sigorta Branşları            79

    1/cc) Hayat Dışı Sigorta Branşları 80

    1/dd) Branş Bazında Sermaye Uygulaması                81

    1/ee) Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik

    Şirketleri Birliğine Üyelik   82

    l/e) Denetim         83

    1/aa) Genel Olarak             83

    1/bb) Denetim Merci          84

    bb) Ruhsatsız İşletmeler   85

    l/a) Genel Olarak 85

    l/b) Ruhsatsızlığın Bilindiğinin İspatı            86

    cc) Emeklilik Şirketi           88

    l/a) Genel Olarak 88

    l/b) Kuruluşu        88

    l/c) Faaliyete Geçmesi       90

    l/d) Ana sözleşme Değişikliği            91

    l/e) Ortakların Niteliklerindeki Değişiklikler  92

     

    b) Sözleşmenin Akdinden Sonra Sigortacının Değişmesi          93

    aa) Sigortacılık Kanunu Açısından               93

    bb) Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatınm Sistemi Kanunu

    Açısından             93

    cc)Türk Ticaret Kanunu Açısından               94

    2. Sigorta Ettiren 96

    V-                   Ehliyet Şartı         96

    aa) Gerçek Kişiler Açısından           96

    l/a) Tam Ehliyetliler           96

    l/b) Ehliyetsizler   97

    bb) Tüzel Kişiler Açısından              99

    VI-                 Sigorta Ettirenin Yabancı Olması   99

    aa) Genel Olarak 99

    bb) Ehliyet Konusu            100

    cc) Uygulanacak Hukuk   100

    VII-                Sigorta Sözleşmesinin Akdinden Sonra Sigorta Ettirenin

    Değişmesi             101

    aa) Genel Olarak 101

    bb) Borcun Üstlenilmesi    102

    l/a) Genel Olarak 102

    1/aa) İç Üstlenme Sözleşmesi          102

    1/bb) Dış Üstlenme Sözleşmesi       102

    1/cc) Borca Katılma          103

    1/dd) Bir Malvarlığı veya İşletmenin Devralınması  103

    l/b) Borcun Üstlenilmesinin Sigorta Sözleşmelerine

    Uygulanması       104

    cc) Sözleşmenin Devri ve Sözleşmeye Katılma          104

    dd) Miras Hukukuyla İlgili Hükümler Çerçevesinde Sigorta

    Ettirenin Değişmesi             105

    B. Sözleşmeden Etkilenen Kişiler    105

    1. Sigortalı            106

    I-                     Genel Olarak        106

    II-                   Sigortalı Tayini    106

    aa) Menfaat Şartı              106

    bb) Sigortalının İzni           106

    cc) Doktor İncelemesi        108

     

    V-                   Sigortalı Olabilecekler        109

    aa) Sigortalının Bireysel Belirlendiği Durumlar           109

    l/a) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda Konunun

    Düzenlenişi           109

    l/b) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda Konunun

    Düzenlenişi           110

    bb) Grup Sigortası              111

    l/a) Genel Olarak 111

    l/b) Türk Ticaret Kanunu’ndaki Düzenleme                113

    1/aa) Genel Olarak             113

    1/bb) Grup Sigortası ile Sağlanan Teminatın Bireysel

    Devam Ettirilebilmesi        113

    1/cc) Grup Sigorta Sözleşmelerinde Sigortalının Prim

    Borçlusu Olarak Gösterilmesi          114

    1/dd) Bireysel Kredilerle Bağlantılı Grup Sigortalan  115

    1/aaa) Genel Olarak          115

    1/bbb) 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında

    Kanun Dönemi   116

    1/ccc) 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında

    Kanun Dönemi   116

    1/aaaa) Genel Olarak        116

    1/bbbb) TKHK’nın 29 ve 38. Maddelerinin

    Değerlendirilmesi 117

    1/aaaaa) Sigortayı Yaptıracak Kişi Bakımından      117

    1/bbbbb) Maddeye Konu Sigorta Sözleşmesi

    Bakımından        118

    1/ccccc) Kredi Kuruluşunun Yapılan Sigorta

    Sözleşmesini Kabul Zorunluluğu Bakımından. 120

    1/ddddd) Sigortanın Kredi Konusuyla, Meblağ Sigortalarında Kalan Borç Tutarıyla ve

    Vadesiyle Uyumlu Olması Bakımından       121

    1/eeeee) Genel Değerlendirme         123

    I-                     Sigortalının Hayatının Birden Fazla Sigorta Sözleşmesine

    Konu Edilmesi     123

    II-                   Sözleşmenin Akdinden Sonra Sigortalının Değişmesi                124

    III-                  Çok Başlı Sigorta (Joint Life Insurance)      124

    aa) Genel Olarak 124



  7. bb) Çok Başlı Sigorta Çeşitleri         124

    l/a) Ölüm İhtimaline Karşı Çok Başlı Sigorta              125

    1/aa) İlk Ölüm Sigortası (First Death Insurance)       125

    1/bb) İkinci Ölüm Sigortası (Second Death Insurance).. 126

    l/b) Yaşama İhtimaline Karşı Çok Başlı Sigorta        126

    l/c) Birleşik Sigorta                             127

    cc) Çok Başlı Sigortada, Sigortalılardaki Değişikliğin

    Sözleşmeye Etkisi               127

    dd) Çok Başlı Sigorta ve Tontin      128

    l/a) Genel Olarak Tontin   128

    l/b) Çok Başlı Sigortanın Tontinden Farkı   129

    2. Lehtar                                              130

    1.1.               Genel Olarak        130

    1.2.               Lehtar Tayini       131

    aa) Genel Olarak 131

    bb) Lehtar Olabilecek Kişiler           131

    l/a) Genel Olarak 131

    l/b) Tüzel Kişilerin Lehtar Sıfatı      132

    l/c) Mirasçıların Lehtar Gösterilmesi              133

    cc) Lehtar Tayin Edebilecek Kişiler               134

    dd) Lehtar Tayininde Menfaat Şartı             134

    l/a) Genel olarak 134

    l/b) Sözleşmenin Yapılması Sırasında Menfaat Yokluğu ve

    Menfaatin Sonradan Ortadan Kalkması     135

    l/c) Türk Hukukunda Menfaat       136

    1/aa) Genel Olarak             136

    1/bb) Sigortalanabilir Menfaat        138

    1/cc) Maddi Menfaat İlişkisi Nedeniyle Hayat

    Sigortalarında Aşkın Sigorta Uygulaması    139

    1/aaa) Genel Olarak          139

    1/bbb) TTK’nın 1491/11. Maddesinin 1494/11. Madde

    Karşısındaki Durumu        139

    1/dd) Maddi Menfaat İlişkisi Nedeniyle Hayat

    Sigortalarında Eksik Sigorta Uygulaması     140

    l/d) Anglo-Sakson Hukukunda Menfaat      140

    1/aa) Genel Olarak             140

    1/bb) Otomatik Olarak Menfaat İlişkisi Kabul

    Edilenler                141

    1/aaa) Eşler          141

     

    1/bbb) Çocuklar  142

    1/ccc) Alacaklılar               142

    1.1.               Lehtar Tayininde Farklı Uygulamalar           142

    aa) Genel Olarak 142

    bb) Çok Başlı Sigorta                                        143

    1.5.1.          Lehtarda Değişiklik Yapılması        143

    aa) Genel Olarak 143

    bb) Grup Sigortalan Açısından Konunun Değerlendirilmesi     145

    1.5.2.          Lehtar Tayininin Hukuki Mahiyeti                145

    1.5.3.          Lehtar Atamasına İlişkin Yorum Kuralları  147

    aa) Paylar Açısından         147

    bb) Hak Sahipliği Açısından            148

    1.5.4.          Lehtann Sigortacıya Karşı İstem Hakkı Kazanamaması       149

    1.5.5.          Lehtar Tayininin Miras Hukukuyla İlişkisi   149

    aa) Genel Olarak 149

    bb) Tenkis Davası Açısından          150

    l/a) Genel Olarak Tenkis Davası     150

    l/b) Hayat Sigorta Sözleşmesinin Tenkis Davasına Konu

    Edilmesi                151

    1/aa) TMK’nın 509. Maddesi Karşısındaki Durum  151

    1/bb) Yaşama İhtimaline Karşı Yapılan Sigortalar

    Bakımından        152

    1/cc) Ölüm İhtimaline Karşı Yapılan Sigortalar

    Bakımından        152

    l/c) Hayat Sigorta Sözleşmesinin Tenkisi      153

    l/d) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Çerçevesinde Konunun Değerlendirilmesi            153

    ÜÇÜNCÜ BÖLÜM HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN KURULMASI, ZAMANAŞIMI VE YETKİ KURALI

    I. HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN KURULMASI         155

    A. Türk Borçlar Kanunu Çerçevesinde Sözleşmelerinin Kurulması       155

    1.6.1.          Öneri ve Kabul    155

    1.6.2.          Sözleşmenin Kurulma Anı               157

    1.6.3.          Kurulan Sözleşmenin Hüküm ve Sonuçlarını Doğurma Anı   157

     

    1.1.               Genel Hükümler Çerçevesinde Hayat Sigorta Sözleşmesinin

    Kuruluşu                              157

    1.5.1.          Öneri ve Kabul    158

    1.6.1.          Susmanın Kabul Sayılması             158

    1.6.2.          SK’nm 11. Maddesi Karşısında TTK’nın 1405. Maddesinin Durumu 159

    1.5.2.          Sözleşmenin Kurulması İle Hüküm ve Sonuç Doğurması       159

    1.5.3.          Teklifnamenin Verilmesi Sırasında Yapılan Ödemelerin Durumu... 160

    1.2.               Hayat Sigorta Sözleşmesinin Rızai Sözleşme Olması               162

    1.3.               Hayat Sigorta Sözleşmesinin İçeriği               162

    1.7.1.1.      Genel Şartlar        163

    a)                  Niteliği   163

    b)                  Sigorta Genel Şartlarının Tasdike Tabi Olması           164

    c)                   Genel Şartlardaki Değişikliklerin Mevcut Sözleşmelere Etkisi.... 164 aa) Değişikliğin Sigorta Ettiren, Sigortalı veya Lehtar Lehine

    Olması   165

    bb) Değişikliğin Sigorta Ettiren, Sigortalı veya Lehtar Aleyhine

    Olması   165

    d)                  Sigorta Genel Şartlarına İlişkin Türk Ticaret Kanunu

    Hükümlerinin Türk Borçlar Kanunu Karşısındaki Durumu    166

    aa) Genel Olarak 166

    bb) Öncelik Sonralık İlişkisi Bakımından     166

    cc) TBK 20’nin Kapsamı ve İçerik Denetimi Bakımından     167

    e)                   Sigorta Genel Şartlarına İlişkin Türk Ticaret Kanunu Hükümlerinin Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun

    Karşısındaki Durumu        169

    aa) Genel Olarak 169

    bb) TKHK’nın 5. Maddesinde Düzenlenen Haksız Şartlar

    Bakımından        169

    1.7.1.2.      Özel Şartlar          171

    1.7.1.3.      Sözleşme İçeriğini Gösterir Poliçenin Teklifnameden veya

    Kararlaştırılan Hükümlerden Farklı Olması                173

    a)                  Genel Olarak        173

    b)                  TTK’nın 1425/11. Maddesinin 1423. Madde Karşısındaki Durumu    173

    c)                   Alman Sigorta Sözleşmesi Kanunu’ndaki Düzenleme              174

    1.4.               Sigorta Şirketlerince İlk Defa Uygulamaya Konulacak Sözleşmeler.... 174

     

    H. HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN TEMSİLCİ ARACILIĞI

    İLE YAPILMASI               176

    1.1.               Genel Olarak        176

    1.2.               Temsilci                177

    1.3.               Temsil Yetkisi      177

    1.4.               Temsilcinin Yaptığı İşlemle Bağlı Olması    179

    1.5.               Yetkisiz Temsil    179

    III. HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN ARACILAR

    VASITASIYLA YAPILMASI          180

    1.5.1.          Genel Olarak        180

    1.5.2.          Avrupa Birliğindeki Durum              180

    1.5.3.          Türkiye Sigorta Aracıları  181

    1.6.1.          Acente   181

    1.7.1.1.      Genel Olarak        181

    1.7.1.2.      Sigorta Acentelerine Uygulanacak Hükümler             183

    1.7.1.3.      Acentelik Türleri  183

    1.7.1.4.      Tali Acentelik      184

    aa) Genel Olarak 184

    bb) Hukuki Niteliği             184

    1.7.1.5.      Acentenin Komisyon Hakkı            185

    aa) Genel Olarak 185

    bb) Komisyona Hak Kazanma Şartı            186

    cc) Acentelik İlişkisinin Sona Ermesinden Sonraki Durum       186

    1.7.1.6.      Sigorta Acentesinin Portföy Mülkiyeti           187

    aa) Genel Olarak 187

    bb) Türk Ticaret Kanunu Çerçevesinde Portföy Mülkiyeti      187

    l/a) Genel Olarak 187

    l/b) Türk Ticaret Kanunu Bakımından Sigortacılık

    Kanunu’ndaki Düzenlemelerin Değerlendirilmesi       188

    1.7.1.7.      Yabancı Acentelerin Durumu          189

    1.6.2.          Sigorta Brokeri    189

    a)                  Genel Olarak        189

    b)                  Brokerin Tazminat veya Tazminata İlişkin Avans Ödeyememesi         190

     

    1.1.               Brokerin Ücreti    190

    1.5.1.          Brokerin Çalışma Şekli     190

    3. Prodüktörlerin Durumu 192

    1.6.1.          HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNDE ŞEKİL          193

    1.7.1.1.      Genel Olarak        193

    1.7.1.2.      Sigorta Sözleşmesinin Geçerliliği Açısından 193

    1.7.1.3.      Sigorta Sözleşmesinin İspatı Açısından        194

    1.6.2.          HAYAT SİGORTA SÖZLEŞMESİNDE ZAMANAŞIMI          195

    a)                  Genel Olarak        195

    b)                  Zamanaşımının Haklar Üzerinde Etkisi       195

    c)                   Zamanaşımı İddiasının Hukuki Niteliği       196

    d)                  Sigorta Sözleşmelerinde Zamanaşımının Başlaması ve

    Zamanaşımı Süreleri         197

    a)                  Genel Olarak        197

    b)                  Zamanaşımı Sürelerinde Değişiklik Yapılıp Yapılamayacağı                198

    e)                   Türk Ticaret Kanunu ve Türk Borçlar Karşısında Sigortacılık Kanunu

    ve Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu’nda

    Yer alan Düzenlenemelerin Değerlendirilmesi              199


    1. Sigortacılık Kanunu Açısından      199



    a)                  Genel Olarak        199

    b)                  Sigortacılık Kanunu’nda Yer Alan Düzenlemenin Türk Borçlar

    Kanunu Açısından Değerlendirilmesi            200

    aa) Genel Olarak 200

    bb) Kapsam Bakımından                201

    cc) Güvence Hesabına ya da İlgili Kuruluşa Yapılacak Ödeme

    Bakımından        201

    dd) SK’nın Geçici 10. Maddesi Bakımından              202

    c)                   Sigortacılık Kanunu’nda Yer Alan Düzenlemenin Anayasaya

    Açısından Değerlendirilmesi            202

    aa) Sigortacı Yönünden    202

    bb) Hak Sahipleri Yönünden           203


    1. Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu



    Açısından             203

     

    VI. HAYAT SÎGORTA SÖZLEŞMESİNDE YETKİ KURALI                205

    1.1.               Genel Olarak        205

    1.2.               Yabancılık Unsuru Taşıyan Sözleşmelerde Yetki      207

    DÖRDÜNCÜ BÖLÜM TARAFLARIN VE SÖZLEŞME İLE İLGİLİ KİŞİLERİN HAK, BORÇ VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ

    I. GENEL OLARAK          209

    D. SÖZLEŞME TARAFLARININ HAK, BORÇ VE

    YÜKÜMLÜLÜKLERİ      210

    A. Sigorta Ettirenin Hak, Borç ve Yükümlülükleri      210

    1. Prim Ödeme Borcu        210

    a) Primin Hesabı 211

    aa) Genel Olarak 212

    bb) Prim Hesabına Etki Eden Faktörler        214

    l/a) Mortalite ve Komütasyon Tabloları       214

    l/b) Sigortalının Yaşı          216

    l/c) Sigortalının Sağlık Durumu ve Cinsiyeti                218

    l/d) Faiz Miktarı  218

    l/e) Giderler           219

    cc) Aktüer             219

    l/a) Genel Olarak 219

    l/b) Aktüerlerle İlgili Sınıflandırma 220

    l/c) Aktüer Çalıştırma Zorunluluğu                221

    l/d) Aktüerlerin Çalışma Esasları    221

    1.5.1.          Sözleşmenin Devamı Sırasında Prim Değişikliği         222

    1.5.2.          Prim Ödeme Borcunun Muacceliyeti             223

    aa) Risk Gerçekleşmeden Önce Prim Ödeme Borcunun

    Muacceliyeti        223

    bb) Risk Gerçekleştikten Sonraki Durum      224

    cc) Muacceliyeti İspat Yükümlülüğü             225

    dd) Muacceliyetten Sonra Riskin Gerçekleşmesinin

    İmkânsızlaşması                225

    1.5.3.          Primin Ödenme Şekli         226

    aa) Genel Olarak 226

     

    bb) Primin Yabancı Parayla Ödenmesi ve Prim Ödemesinde

    Yabancı Para Değeri          226

    l/a) Genel Olarak 226

    l/b) Türk Borçlar Kanunu Çerçevesinde Konunun

    Değerlendirilmesi 228

    1/aa) Genel Olarak             228

    1/bb) Yabancı Para Borcunun ve Yabancı Paraya

    Endesli Para Borcunun İfası            228

    1/cc) Borcun İfasında Dikkate Alınacak Kur             230

    l/c) Hayat Sigorta Sözleşmeleri Bakımından Konunun

    Değerlendirilmesi 231

    cc) Prim Ödemesi İçin Kambiyo Senedi Düzenlenmesi             232

    dd) Anglo-Sakson Hukukundaki Uygulamalar           233

    1.1.               Primin Ödenme Yeri           234

    aa) Genel Olarak 234

    bb) Türk Ticaret Kanunu’ndaki Düzenleme                234

    1.2.               Prim Ödemesinde Özel Durumlar    235

    aa) Sigorta Ettirenin Birden Fazla Olması    235

    bb) Primin Üçüncü Bir Kişi Tarafından Ödenmesi     236

    1.3.               Prim Ödeme Borcunun İfasının Sonucu       237

    1.4.               Prim Ödeme Borcunda Temerrüd   238

    aa) Genel Olarak 238

    bb) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile 6102 sayılı Türk Ticaret

    Kanunu’ nda Yer alan Hükümlerin Değerlendirilmesi               239

    l/a) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda Öngörülen

    Sistem    239

    1/aa) 517 sayılı Kanun Hükmünde Kararname Öncesi ...240 1/bb) 517 sayılı Kanun Hükmünde Kararname Sonrası.. 241

    1/aaa) Değişiklik Hükmü  241

    1/bbb) Getirilen Düzenlemeye İlişkin Değerlendirmeler.. 241 1/cc) Anayasa Mahkemesinin İptal Kararından Sonraki

    Durum   242

    1/aaa) İptalin Hukuki Sonucu        243

    1/bbb) Bir Yıl ve Bir Yıldan Kısa Süreli Sözleşmeler ile Bir Yıldan Uzun Süreli Sözleşmelere Uygulanan

    Hükümler             245

    l/b) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda Öngörülen

    Sistem    248

     

    cc) Alman Sigorta Sözleşmesi Kanunu’nda Yer Alan

    Düzenlemeler       249

    dd) Anglo-Sakson Hukukundaki Düzenlemeler          250

    ee) Temerrüd Nedeniyle Feshedilen Sözleşmenin Yeniden

    Yürürlüğe Girmesi               250

    2. Beyan Yükümlülüğü     252

    a) Sigorta Sözleşmesine İlişkin Beyan Yükümlülüğü 252

    aa) Genel Olarak 252

    bb) Sözleşmenin Yapılması Sırasındaki Beyan Yükümlülüğü               253

    l/a) Genel Olarak 253

    l/b) Konunun Türk Ticaret Kanunlarında Düzenlenişi              255

    1/aa) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndaki

    Düzenleme           255

    1/bb) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndaki

    Düzenleme           256

    1/aaa) Beyan Edilmesi Gereken Hususlar    256

    1/aaaa) Genel Olarak        256

    1/bbbb) Doktor İncelemesi              257

    1/cccc) Genom Analiz Sonuçlarının Kullanılması     258

    1/aaaaa) Genel Olarak      258

    1/bbbbb) Dünya Uygulamaları       259

    1/ccccc) Türkiye’deki Durum ve Konunun

    Değerlendirilmesi 260

    1.1.               Mevzuat Açısından           260

    1.2.               Sigortacılık Tekniği Açısından        261

    1/bbb) Beyan Usulü           262

    1/aaaa) Genel Olarak        262

    1/bbbb) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndaki

    Düzenleme           262

    1/cccc) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndaki

    Düzenleme           263

    1/ccc) Beyan Yükümlülüğü İhlalinin Sonuçları          264

    1/aaaa) Genel Olarak        264

    1/aaaaa) Yanlış Yaş Beyanı Bakımından  264

    1/bbbbb) Diğer Konulardaki Beyan Yükümlülüğü

    Bakımından        265

     

    i. İhlalin Sözleşmenin Yapılmasından İtibaren Beş Yıl

    İçinde Ortaya Çıkması     266

    i/a) Risk Gerçekleşmeden Önce Durumun Öğrenilmesi... 266 i/b) Risk Gerçekleştikten Sonra Durumun Öğrenilmesi... 267 i/c) Beyan Yükümlülüğü İhlalinin Kısmi İfalar

    Yapıldıktan Sonra Öğrenilmesi       268

    ii) İhlalin Sözleşme Yapıldıktan Beş Yıl Sonra Ortaya

    Çıkması                269

    1/ccccc) Sigortacının Cayma Hakkının Düşmesi      269

    1/bbbb) Türk Borçlar Kanunu’nun Yanılma ve

    Aldatmaya İlişkin Düzenlemeleri Karşısında Beyan Yükümlülüğü İhlalinin

    Değerlendirilmesi 271

    1/aaaaa) Genel Olarak      271

    1/bbbbb) Türk Ticaret Kanunu’ndaki Düzenlemelerin Türk Borçlar Kanunu’ndaki Düzenlemelere

    Göre Arz Ettiği Farklılıklar               272

    1/ccccc) Türk Ticaret Kanunu’ndaki Düzenlemelerin Türk Borçlar Kanunu’ndaki Düzenlemelerle

    Benzeştiği Hususlar            274

    1/cccc) Alman Sigorta Sözleşmesi Kanunu’ndaki

    Düzenlemeler       276

    1/dddd) Anglo-Sakson Hukukundaki Düzenlemeler 277

    cc) Sözleşmenin Devamı Sırasındaki Beyan Yükümlülüğü     280

    l/a) Genel Olarak 280

    l/b) Sözleşmenin Devamı Sırasındaki Beyan Yükümlülüğü ile İlgili Düzenlemelerin Sözleşmenin Uyarlanması İlkesi

    Karşısındaki Durumu        282

    1/aa) Genel Olarak             282

    1/bb) TBK’nın 138. Maddesi Çerçevesinde

    Sözleşmelerin Uyarlanması             283

    1/cc) TBK’nın 138. Maddesi Karşısında TTK’nın 1444.

    Maddesine İlişkin Değerlendirmeler               284

    l/c) Sözleşmenin Devamı Sırasındaki Beyan Yükümlülüğü,

    İhlali ve Sonuçlan              285

    1/aa) 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda Düzenlenen

    Özel Risk Değişiklikleri      287

    1/aaa) Yolculuk Hâli         287

    1/bbb) İç Harp, İsyan, Kargaşalık ve Seferberlik H